အယ္နီညိဳ ဆိုင္ရာေဆာင္းပါးမ်ားစုစည္းမႈ

#သတိ #သတိ၂၀၁၆ဟာအယ္နီညိဳၫႊန္းကိန္းအျမင့္ဆံုးႏွစ္ပါ
#သတိ #သတိ #သတိ
အယ္နီညိဳဆိုင္ရာ သတင္းႏွင့္ေဆာင္းပါးမ်ားနဲ႔
က်န္္းမာေရးဆိုင္ရာ သတျိပဳစရာမ်ား
ျမန္မာႏိုင္ငံ ဟာ စိုက္ပ်ိဳးေရး ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့အတြက္
ေျမဆီေျမသားဆိုင္ရာ ျပႆနာမ်ား ကိုရင္ဆိုင္ေျဖ႐ွင္းႏိုင္ရန္ အတြက္ရည္ရြယ္ပါတယ္
ပညာ႐ွင္မ်ာစြာနဲ႔ သတင္းမီဒီယာ မ်ားရဲ႕ သတိေပး ထုတ္ျပန္မႈမ်ားကို တစ္စုတစ္စညး္တည္း ေလ့လာႏိုင္ရန္ စုစည္းတင္ျပအပ္ပါသည္
သန္းထြန္းေလး အင္းတဲရြာ
အယ္နီညိဳ  ရာသီဥတုျဖစ္သည့္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ေရရွားျပႆနာ ႀကိဳတင္ စီမံရန္ ဦးထြန္းလြင္ သတိေပး

===================
===================

၂၀၁၆ ခုႏွစ္အတြင္း ႀကံဳလာႏုိင္တဲ့ ရာသီဥတု အေျခအေနကို သံုးသပ္ေပးပါခင္ဗ်ာ။

၂၀၁၆ မွာႀကံဳေတြ႕ႏိုင္မယ္ ရာသီဥတုအေနထားပဲျဖစ္ပါတယ္။ အဓိကေျပာရမယ့္ အခ်က္ကေတာ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ဟာ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတု ဆက္လက္ရွိေနအံုးမယ့္ ႏွစ္ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အယ္နီညိဳ ျဖစ္စဥ္ဟာ တစ္ႀကိမ္ တစ္ႀကိမ္ ျဖစ္ရင္ အနည္းဆံုး ၁၂ လမွ ၁၈ လထိ က်န္တတ္တဲ့ သဘာဝ ရွိပါတယ္။ ဒီဇင္ဘာမွာ ဗဟိုျပဳၿပီး တြက္လိုက္ရင္ ေရွ႕ႏွစ္မွာ ေျခာက္လ ေနာက္ႏွစ္မွာ ေျခာက္လ သူရဲ႕ ထိခိုက္မႈေတြ ရွိပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္မို႔ လက္ရွိအယ္နီညိဳဟာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း ေျခာက္လေပၚမွာ ထိခိုက္မႈ ရရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ ပထမ ေျခာက္လေပၚမွာ ထိခိုက္မႈမ်ား ရွိလာမွာ  ျဖစ္ပါတယ္။ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႀကံဳေတြ႕တတ္တဲ့ ရာသီဥတု ေဖာက္ျပန္မႈကေတာ့ ပူေႏြးၿပီး ေျခာက္ေသြ႕တဲ့ရာသီဥတုက္ို ျဖစ္ေစတတ္ျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုလိုတာေတာ့ အပူခ်ိန္ေတြဟာ ဘယ္လမွာ ၾကည့္ၾကည့္ ျဖစ္ၿမဲ အပူခ်ိန္မ်ားရဲ႕ အထက္ကို ေက်ာ္လြန္ေနမွာ ျဖစ္ပါတယ္။



ဒါဆိုရင္ သတိထားရမယ့္ အခ်က္ေတြက ဘာေတြမ်ား ျဖစ္မလဲ ခင္ဗ်ာ။

ေႏြအခါမွာ ျဖစ္ၿမဲ အပူခ်ိန္မ်ားထက္ ေက်ာ္လြန္တဲ့အတြက္ အလြန္ ပူျပင္းတဲ့ေႏြရာသီ ျဖစ္ေစတတ္သလို ေဆာင္းရာသီကာလမွာလည္း ျဖစ္ၿမဲ အပူခ်ိန္ အထက္ကို ေက်ာ္လြန္တဲ့အတြက္ အေအးေပါ့တဲ့ ေဆာင္းရာသီ မ်ိဳးပဲ ျဖစ္ေပၚေနေလ့ ရွိပါတယ္။ မိုးရြာသြန္းမႈ အေနနဲ႔ေတာ့ ရြာသြန္းမႈေအာက္ ေလ်ာ့နည္းတဲ့ အတြက္ ေျခာက္ေသြ႕တဲ့ရာသီဥတုကို ျဖစ္ေစတတ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအယ္နီညိဳကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး လာမယ့္ ၂၀၁၆ အထူးသျဖင့္ သတိထားရမယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ရာသီဥတု အေျခေနကိုက ဒီဇင္ဘာလ တစ္ရက္ေန႔ကစၿပီး ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဧၿပီလကုန္အထိ ၅ လတာ ကာလဟာ မိုးမရြာတဲ့ ေျခာက္ေသြ႕တဲ့ ကာလ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဇင္ဘာ တစ္ရက္ကေနၿပီးေတာ့ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ကုန္ထိ သံုးလဟာ ေအးၿပီး ေျခာက္ေသြ႕တဲ့ ေဆာင္းရာသီ၊ မတ္လ တစ္ရက္ကေန ဧၿပီလကုန္ထိ ႏွစ္လကေတာ့ ပူၿပီးေတာ့ ေျခာက္ေသြ႕တဲ့ ေႏြရာသီ ေအးတာပူတာသာ ကြာျခားေပမယ့္ အဲဒီ ၅လ လံုးကေတာ့ ေျခာက္ေသြ႕ရာသီ ျဖစ္ပါတယ္။



ေျခာက္ေသြ႔ရာသီမွာ ျဖစ္တတ္တဲ့ အခက္အခဲေတြက ဘာေတြ ျဖစ္မလဲ ခင္ဗ်ာ့။

ကမၻာႀကီး ပူေႏြးတဲ့ ၁၉၈၀ ကတည္းက စၿပီး ကမၻာေပၚမွာ ေရရွားတဲ့ မႈျပႆနာမ်ား ႀကဳံေတြ႕တဲ့ အထဲမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း အပါဝင္ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ေလးႏွစ္ေလာက္က စၿပီး ေရရွားပါးမႈကို ျမန္မာႏုိင္ငံ အလယ္ပိုင္း ေဒသမ်ားအျပင္ အခုေနာက္ပိုင္းမွာ ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚ ေဒသမ်ား ေတာင္ေပၚရွမ္းျပည္နယ္ ေဒသမ်ားအထိ ေရရွားပါး ျပတ္လတ္မႈကို ႀကံဳေတြ႕ေနရပါတယ္။ တစ္နည္းေျပာရရင္ေတာ့ ေရလံုၿခံဳမႈ ေလ်ာ့နည္းလာၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအေျခေနမ်ိဳးမွာ ၂၀၁၆ ဟာ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတု ျဖစ္တဲ့ အျပင္ ျဖစ္မယ့္အယ္နီညိဳကလည္း သမိုင္းမွာ အားေကာင္းဆံုး အယ္နီညိဳ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ရာသီဥတု အေနနဲ႔ေတာ့ ေရရွားပါးမႈ ျပႆနာကို ႀကိဳတင္ စီမံေဆာင္ရြက္ဖို႔ လိုတယ္လို႔။



ရာသီဥတု ေဖါက္ျပန္တာေၾကာင့္ က်န္းမာေရး အပါအဝင္ အျခားထိခိုက္မႈေတြေကာ မရွိႏုိင္ဘူလားခင္ဗ်ာ။

အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုမွာ ေစာေစာကတင္ျပခဲ့တဲ့အတိုင္း အပူခ်ိန္ေတြဟာ ပံုမွန္ထက္ ျမင့္တတ္တဲ့ သဘာဝရွိလို႔ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ မတ္လ တစ္ရက္ေနကစၿပီး ဧၿပီလကုန္ထိ သတ္မွတ္ထားတဲ့ ေႏြရာသီ ကာလဟာ အလြန္ပူျပင္းတဲ့ ေႏြရာသီ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ အကယ္၍မ်ား အပူခ်ိန္ျမင့္တက္မႈ ျမင့္မားရင္ ဒါဟာ က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာ ျပႆနာ၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး ျပႆနာ၊ စီးပြားေရး ျပႆနာ၊ လူမႈေရး ျပႆနာ ျပႆနာေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာကို ျဖစ္ေပၚေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

သာဓက အေနနဲ႔ မေဝးေသးတဲ့ ကာလျဖစ္တဲ့ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္တုန္းက အလြန္ပူျပင္းတဲ့ ေႏြရာသီ ျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ အတြက္ အပူခ်ိန္လြန္ကဲမႈရဲ႕ ဒဏ္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္း ေဒသမွာ အသက္ဆံုး႐ံႈးမႈေတြ အမ်ားအျပား ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ မႏၱေလးတိုင္းမွာ အပူခ်ိန္ေၾကာင့္ အသက္ဆံုး႐ံႈးရမႈ ေထာင္ဂဏန္းထိ ရွိခဲ့တယ္လို႔ ေဒသခံမ်ား ေျပာျပခ်က္အရ သိခဲ့ရပါတယ္။ ဒီလိုပူျပင္းတဲ့ ေႏြရာသီမ်ိဳးကို လည္း ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ သတိထားဖို႔ လိုတယ္။



ဒါဆိုရင္ ရာသီဥတုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အရပ္ဘက္ အဖြဲ႔အစည္းေတြကပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ဘာေတြ ျပင္ဆင္ထားသင့္ပါသလဲ။

အယ္နီညိဳရဲ႕ ထိခိုက္မႈဟာ ပထမ ေျခာက္လထိ ရွိတဲ့ အတြက္ မိုးရာသီကာလရဲ႕ မိုးႀကိဳကာလ၊ မိုးဦးကာလ၊ မုတ္သုန္အဝင္ စသည့္ အခ်က္လက္မ်ားေပၚမွာ ထိခိုက္မႈ ရွိႏိုင္တာ  ျဖစ္ပါတယ္။ အဲေတာ့ အယ္နီညိဳရဲ႕ အရွိန္ေၾကာင့္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ရဲ႕ မုတ္သုန္အဝင္ဟာ ေနာက္က်ႏုိင္တယ္ မုတ္သုန္ဟာ အားမေကာင္းႏိုင္ဘူး ဘဂၤလားပင္လယ္ေအာ္မွာ မုန္တိုင္း ျဖစ္ေပၚမႈဟာ မ်ားစြာေလ်ာ့နည္းႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္မ်ားကို အယ္နီညိဳရဲက အေတြ႕ႀကံဳမ်ားအရ ဒါႀကိဳတင္ သိရွိထားၿပီးျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ သဘာဝ မဟုတ္တဲ့ ေျပာင္းလဲလာမယ့္ ပံုမွန္က ကြဲလြဲေနမယ့္ ရာသီဥတု အေျခအေနမ်ားႏွင့္ အညီ လိုအပ္သလို လိုက္ေလ်ာညီေထြ လုပ္ကိုင္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ အခုကတည္းက ဘက္ေပါင္းစံု ဌာနေပါင္းစံု စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ က်န္းမာေရး၊ စီးပြားေရး၊ ေရရရွိေရး၊ စတဲ့ တာဝန္ရွိသူမ်ားက အမ်ားျပည္သူ အတြက္ လိုအပ္တဲ့ အႀကံဥာဏ္မ်ား လုပ္ေဆာင္ဖြယ္ရာမ်ားကို အခ်ိန္မီ တင္ျပဖို႔ေတာ့ သင့္ေလ်ာ္တယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္း တင္ျပရင္းနဲ႔ပဲ နိဂံုးခ်ဳပ္အပ္ပါတယ္။ ႏွစ္သစ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံသူ ႏိုင္ငံသားအားလံုး ေတြ႕ႀကံဳလာႏိုင္တဲ့ သဘာဝေဘးမ်ားကို ေက်ာ္လႊားႏိုင္ၿပီး ေဘးဘယာ ကင္းေဝးၾကပါေစလို႔ ဆုေတာင္းလိုက္ပါတယ္။

============

Mizzima - News in Burmese

http://mizzimaburmese.com/article/9290

ဒီေန.ထြက္တဲ့ ေမာ္ ဒန္ဂ်ာနယ္မွာ ကြ်န္ေတာ္ ေျပာထားတဲ့ အယ္နီညိဳ (El Nino)

အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုေၾကာင့္ အေရျပားျပသနာမျဖစ္ေစဖို.
××××××××××××××××××××××

#     ဒီႏွစ္ ေႏြရာသီ ဟာ ပူျပင္းအေျခာက္ေသြ.ဆံုးျဖစ္မယ္။ မုတ္သုံအ၀င္ကလဲ ေနာက္က်မယ္ဆိုေတာ့ ေႏြရက္ရွည္ၾကီးကို ျဖတ္သန္းရမွာပါ။ ေခြ်းထြက္မ်ားတာေၾကာင့္ ကေလးေတြမွာ မိတ္ထြက္တာမ်ိဳးေတြျဖစ္နုိင္တယ္။ အျဖစ္အမ်ားဆံုးဘဲ။ Milia ေခၚတဲ့ အေရၾကည္ဖုေလးေတြထြက္နိုင္တယ္။ ေခြ်း နဲ. ဖုန္မွုန္.ေၾကးေတြ ေရာျပီး ေမြးညွင္းေပါက္ ပိတ္ဆို.တတ္တယ္။ ေနာက္ဆက္တြဲအေနနဲ. ျပည္တည္နာေတြ(folliculitis) ျဖစ္နိုင္တယ္။ မ်က္ႏွာမွာဆိုရင္ ေနေရာင္ျခည္ေၾကာင့္ ျဖစ္တဲ့ ၀က္ျခံအမ်ိဳးအစား တမ်ိဳး (acne rosacea) ကိုပိုဆိုးေစနုိင္ပါတယ္။ ျပီးေတာ့ တင္းတိတ္၊ မွဲ.ေျခာက္ နဲ. ေနေလာင္ကြက္ေတြလဲ ထြက္လာနိုင္ပါတယ္။ ရင္ဘတ္နဲ.ေက်ာ မွာ ညွင္း (P.vesicolor) ေပါက္နို္င္ပါတယ္။ ေခြ်းေအာင္းတတ္တဲ့ ေပါင္ျခံ၊ ခ်ိဳင္းၾကား၊ ရွူးဖိနပ္စီးတဲ့သူေတြမွာ ေျခေခ်ာင္းၾကားေတြမွာ မွိဳစြဲျခင္း (Fungal infection) ျဖစ္တာေတြ.ရနိုင္တယ္။ အခ်ိဳ.အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ မိန္းမကိုယ္ ယားယံျခင္း၊ အျဖဴဆင္းျခင္း အထိျဖစ္နိုင္တယ္။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ပိုျဖစ္တတ္တယ္။ အပူခ်ိန္မ်ားတာရယ္ ေခြ်းထြက္မ်ားတာရယ္ေၾကာင့္ ေရဓာတ္ခန္းေျခာက္ျပီး အသားေတြနီျပီး ပူလာနိုင္တယ္။ ဒါဆိုရင္ သတိထားရမယ္။ အပူရွပ္တာျဖစ္နိုင္တယ္။ ရာသီဥတုေဖာက္ျပန္ တာေၾကာင့္ ျမစ္ေခ်ာင္းေတြေရခမ္းတာျဖစ္နိုင္တယ္။ မသန္.ရွင္းတဲ့ေရေတြေၾကာင့္ ေရကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြျဖစ္နိုင္တယ္။

အေရျပားက အပူဒဏ္ကိုခံနုိင္ရည္

# လူတေယာက္ ရဲ. ကိုယ္တြင္းအပူခ်ိန္ ထိန္းညိွမွဳစနစ္ (body temperature regaulation) မွာ ဦးေႏွာက္(Hypothalamus)၊ေသြးေၾကာအဖြဲ.(blood vessels)၊ေခြ်းေမြးညင္းေပါက္အဖြဲ.(sweat glands & ducts)တို.ပါပါတယ္။ ပံွမွန္ အခ်ိန္မွာ ဆို အပူခ်ိန္ကို ၉၈.၆ ၀န္းက်င္ ျဖစ္ေအာင္ ထိန္းညွိေပးထားပါတယ္။ ျပင္ပအပူခ်ိန္မ်ားလာတဲ့အခါ ကိုယ္တြင္းသိမ္းဆည္းထားတဲ့ေရ ကို ေခြ်းအျဖစ္ အေရျပားကေန စြန္.ထုတ္ျပီး အေငြ. ျပန္ေစျခင္း ျဖင့္ အပူခ်ိန္ေလ်ာ့က်ေအာင္လုပ္ေပးပါတယ္။ ျပင္ပအပူခ်ိန္ တအားျမင့္တက္လာရင္ ဒါမွမဟုတ္ အၾကာၾကီးေနပူထဲမွာ ေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ တၿဖည္းၿဖည္း ေရဓာတ္ဆံုးရွံုးလာပါမယ္။ ဒီထက္ပိုဆိုးလာျပီး ကိုယ္တြင္းအပူခ်ိန္ ၁၀၃ ေလာက္ျဖစ္လာ မယ္ဆိုရင္ေတာ့ အသားေတြ ပူျပီးနီလာမယ္။ ဂေယာင္ေခ်ာက္ျခားျဖစ္မယ္၊၊သတိလစ္ျပီး ေမ့လဲတဲ့အထိ ျဖစ္နိုင္တယ္။

နာတာရွည္ အသက္အရြယ္ၾကီးရြယ္အို

# အသက္အရြယ္ၾကီးတဲ့သူေတြ၊ အရမ္းငယ္တဲ့ကေလးေတြ ဟာ ပွံမွန္လူေတြေလာက္ အပူဒဏ္ကို ခံနိုင္ရည္ မရွိနိုင္ရွာပါဘူး။ ဘာလို.လဲဆိုေတာ့ သူတို.ရဲ. အပူခ်ိန္ထိန္းညွိမွူ စနစ္(body temperature regulation system) ေကာင္းေကာင္းအလုပ္ မလုပ္လို.ပါ။ အိပ္ယာထဲ လဲေနတဲ့ အဘိုးအဘြားေတြ  ပိုျပီးသတိထားသင့္ပါတယ္။ အပူလြန္ကဲျပီး ေခြ်းထြက္မ်ားေနလား၊ ေရဓာတ္၊ဆားဓာတ္ နည္းေနလားဆိုတာ ေစာင့္ၾကည့္ေပးသင့္တယ္။  ၿပီးေတာ့ နာတာရွည္ ေရာဂါခံစားေနရသူေတြ၊ ဆိီးခ်ိဳ၊ ႏွလံုး၊ေသြးတိုး ေ၀ဒနာရွင္ေတြ အေနနဲ. မိမိပွံမွန္ ေသာက္ေနၾကေဆးေတြ ကိုေႏြရာသီမွာ အေၿပာင္းအလဲအတိုးအေလ်ာ့လုပ္ဖို. လိုမလို မိမိဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္သင့္ပါသည္။ ဘာလို.ေျပာရသလဲဆိုရင္ ဥပမာ ႏွလံဳးေဆးတမ်ိဳးျဖစ္တဲ့ Beta blocker ဟာ ႏွလံဳး ႏွင့္ အဆုတ္ ရဲ. အပူဒဏ္ (Heat stress) ကိုခံႏိုင္ရည္ကို အားနည္းေစပါတယ္။ ဆီးေဆး Diuretic ေတြက ေရဓာတ္ကို ပိုမိုခမ္းေျခာက္ေစပါတယ္။ Anticholinergic လို.ေခၚတဲ့ေဆးတမ်ိဳးဟာဆိုရင္ ကိုယ္ခႏာ ေခြ်းထြက္ျခင္းကို မူမမွန္ျဖစ္ေစပါတယ္။

တေန.တာ အပူခ်ိန္

# မနက္၁၀ နာရီ ကေန ညေန၄နာရီ အထိ ေနေရာင္ျခည္ထဲ မွာ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္မ်ားေနနိုင္တယ္။ အတူတူပါဘဲ။ အပူခ်ိန္လည္းျမင့္ေနနိုင္္ပါတယ္။ မြန္းတည့္ခ်ိန္ကေတာ့ အပူဆံုးအခ်ိန္ေပါ့။ ေခြ်းအရမ္းထြက္မယ့္ အလုပ္မ်ိဳးဆို အပူလြန္ကဲတဲ့အခ်ိန္ေတြမွာ မလုပ္သင့္ဘူး။ ဥပမာေျပာရရင္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္မယ္ဆိုပါစို.။ မနက္ေစာေစာ သို.မဟုတ္ ညေနေစာင္းမွ သာလုပ္သင့္တယ္။ မျဖစ္မေန တေနကုန္လုပ္ေနရတဲ့ ေတာင္သူေတြ၊ လယ္သမားေတြ ဆိုလဲ ခဏ တျဖဳတ္ သစ္ပင္သစ္ရိပ္ေအာက္မွာ အနားယူသင့္တယ္။ ဒါမွ ကိုယ္တြင္း အပူခ်ိန္ေလ်ာ့က်သြားျပီး အပူရွပ္တာမ်ိဳးမျဖစ္ေတာ့ဘူး။

အယ္နီညို ရာသီဥတဳ္ကို ဘယ္ လ ိုကာကြယ္ ဘယ္လိုျပင္ဆင္ထားသင့္သလဲ

# အယ္နီညိဳ ရာသီဥတု က ပူျပင္းျပီးစိုထိုင္းဆျမင့္ေနတတ္ပါတယ္။ ဒီလိုအခ်ိန္မွာ အေရျပား ေမြးညွင္းေပါက္ေတြမွာ အဆီ၊ အညစ္အေၾကးေတြနဲ. ဖုန္မွုန္.ေတြ ပိတ္ဆို.ေနတတ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ တေန. ကို ႏွစ္ၾကိမ္ မ်က္ႏွာသစ္သင့္ပါတယ္။ Toner နဲ. Exfoliator တို.နဲ. တြဲဖက္သံုးသင့္ပါတယ္။ အဆီျပန္လြယ္ေသာ oil base moisturizer ေတြ မသံုးသင့္ပါဘူး။ ၀က္ျခံ ထြက္ေစနိုင္ပါတယ္။ water base serum ကို အစားထိုးသံုးေပးေစခ်င္တယ္။ SPF 30 အနဲဆံုးပါေသာ ေနေရာင္ကာကြယ္ေဆး ကို ေနပူူပူူ မပူူပူူ အျပင္ထြက္မယ္ဆိုပါက မျဖစ္မေနလိမ္းပါ။ ေနကာမ်က္မွန္၀တ္ပါ။ ဦးထုတ္ေဆာင္းပါ။ မလိုအပ္ဘဲ ေနပူထဲ အၾကာၾကီးမထြက္ပါနဲ.။ အရက္ ႏွင့္ ကက္ဖိန္းပါေသာ အခ်ိရည္မ်ားကို ျဖစ္နိုင္ရင္ ေရွာင္ေပးပါ။ အဲဒီအစား ေရမ်ားမ်ားေသာက္ေပးပါ။ Anti-oxidant ဗိီတာမင္ မ်ား ျဖစ္ေသာ ေအ၊စီ၊အီး တို.ကို ပွံမွန္ မွိီ၀ဲေပးပါ။ ဆီး အေရာင္ အ၀ါရင့္ေရာင္ သို.မဟုတ္ အညိဳေရာင္ျဖစ္ေနပါက ကုိယ္တြင္း ေရဓာတ္ခမး္ေနျပီလို. ယူဆလို.ရတယ္။ ေခြ်းထြက္မ်ားပါက ေရဓာတ္အျပင္ ဆားဓာတ္ပါဆံုးရွဳံးနုိင္လို. ဓာတ္ဆားရည္ေသာက္ေပးနုိင္ပါတယ္။ ေခါင္းမွူး၊ ေခါင္းကိုက္ျဖစ္တယ္၊ အသားေတြပူျပီး ကေယာင္ေခ်ာက္ျခား ျဖစ္လာတယ္ဆိုရင္ Heat stoke ျဖစ္နုိင္လို. နီးစပ္ရာ က်န္းမာေရး ေဆးခန္းကို ျပသင့္ပါတယ္။

ထက္ေအာင္

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၂၀၁၆ ခုနွစ္ ပထမႏွစ္၀က္ဟာ ခါတိုင္းႏွစ္ေတြထက္ပိုၿပီး ပူျပင္းေျခာက္ေသြ႔ၿပီး၊ El Niño ရာသီဥတု အားအေကာင္းဆံုးျဖစ္ေနတာမို႔ လူထုအေနနဲ႔ က်န္းမာေရးျပႆနာ၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး ေရရရွိေရးအတြက္ ျပင္ဆင္ထား သင့္တယ္လို႔ မိုးဇလ ပညာရွင္ေတြက အၾကံျပဳထားပါတယ္။

ဒီရာသီဥတုေၾကာင့္ ေႏြဥတုဟာ အပူရွိန္ျပင္းထန္တဲ႔ ရာသီဥတုျဖစ္ႏိုင္ၿပီး မိုးႀကိဳကာလ မုတ္သံုအ၀င္ဟာလည္း ေနာက္က်ႏိုင္သလို မိုးတြင္းကာလမွာလည္း မိုးေလ်ာ့နည္းႏိုင္တယ္လို႔ သံုးသပ္ေျပာဆိုပါတယ္။ အျပည့္အစံုကိုေတာ႔ ဗီြအိုေအျမန္မာပိုင္း သတင္းေထာက္ ကိုထက္ေအာင္က ေျပာျပေပးမွာပါ။

ပူျပင္းေျခာက္ေသြ႔တဲ႔ ရာသီဥတု အမ်ိဳးအစားျဖစ္တဲ႔ အယ္နီညို ရာသီဥတုဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ရဲ႕ ပထမႏွစ္၀က္အတြင္း အားအေကာင္းဆံုး ျဖစ္လာႏိုင္တယ္လို႔ မိုးဇလ ပညာရွင္တစ္ဦးက ခန္႔မွန္းေျပာဆိုပါတယ္။ ဒီ အယ္နီညိုရာသီဥတုေၾကာင့္ ေႏြရာသီမွာ ခါတိုင္းႏွစ္ေတြကထက္ပိုၿပီး အပူျပင္းႏိုင္သလို မိုးဥတုမွာလည္း မိုးနည္းႏိုင္တယ္လို႔ မိုးဇလပညာရွင္ ဦးထြန္းလြင္က ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္ေျပာထားပါတယ္။ အယ္နီညိွ အားေကာင္းတယ္၊ အဲေတာ့ အပူရိွန္ လြန္ကဲတာနဲ႔ မိုးနည္းတဲ့ေရရွားပါးတဲ့အႏၵရာယ္ သတိျပဳဖို႔လိုတယ္လို႔ ေျပာခဲ့ပါၿပီ။ အဓိကကေတာ့ ေရရွားတာနဲ႔ အပူရိွန္လြန္ကဲတဲ့ ေႏြရာသီ အဲဒါတခု၊ ေနာက္ မုတ္သံုအ၀င္ေနာက္က်ႏိုင္တယ္ ။ ေနာက္ မုတ္သံုရာသီဥတု မွန္မွန္ကန္ကန္မရွိႏိုင္ဘူး။”

ရာသီဥတု ပိုမို ပူျပင္းၿပီး ေရရွားပါးမႈ အဓိက ၾကံဳေတြ႔ရႏိုင္တာေၾကာင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးပိုင္းမွာ အခက္အခဲ ၾကံဳေတြ႔ရႏိုင္တယ္လို႔လည္း မိုးဇလ ဌာနရဲ႕ ဒုညႊန္ခ်ဳပ္ ဦးေက်ာ္မိုးဦးက ေျပာပါတယ္။

“လာမယ့္ ေႏြရာသီေပါ့ေလ။ ဒီ လာမယ့္ေႏြရာသီမွာ ပူျပင္းမယ့္ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာေတာ့ မိုးစပါးရယ္၊ ေဆာင္းရယ္၊ ေႏြစပါးရယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ၃ မ်ိဳးစိုက္ေနတာေပါ့။ စိုက္တဲ့အခ်ိန္က်ရင္ေတာ့ ေႏြစပါး က်ရင္ေတာ့ စိုက္တဲ့အခ်ိန္က်ရင္ စိုက္ပ်ိဳးေရ လံုလံုေလာက္ေလာက္ရရွိႏိုင္ဖို႔အတြက္ကိုေလ အခုကတည္းက ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားႏိုင္မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဒီေႏြစပါးအတြက္ အခက္အခဲမရွိႏိုင္ေပမယ့္ ၊ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈနည္းၿပီဆိုရင္ေတာ့ ခုနေျပာတဲ့ စိုက္ေရးပ်ိဳးေရးမွာ အနည္းနဲ႔အမ်ား ထိခိုက္ႏိုင္တဲ့အေနအထားရွိပါတယ္။”

၂၀၁၆ ခုႏွစ္အတြင္း အထူးသတိထားရမယ့္ သဘာ၀ေဘးအႏၱရယ္ကေတာ႔ ေရရွားပါးမႈ ျပႆနာျဖစ္သလို မိုးအႀကိဳကာလမွာ မုန္တိုင္းလည္း ျဖစ္လာဖို႔ ရွိတယ္လို႔ မိုးဇလ ပညာရွင္ေတြက သတိေပးထားပါတယ္။ဒါ့အျပင္ ဒီႏွစ္မွာလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အယ္နီညို ရာသီဥတုရဲ႕ အက်ိဳးဆက္ကို ၾကံဳေတြ႔ႏိုင္တာေၾကာင့္ လူထုအေနနဲ႔က်န္းမာေရး၊ ေသာက္ေရသံုးေရ ရွားပါးမႈ ျပႆနာကို ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားဖို႔လိုတယ္လို႔ ဦးေက်ာ္မိုးဦးက ဆိုပါတယ္။

“အယ္နီညိွ ျဖစ္တဲ့ ၂၀၀၉- ၂၀၁၀ တုန္းကဆိုရင္ Moderate အယ္နီညိွ ေလာက္ပဲျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီႏွစ္မွာေပါ့ေလ ေန႔အပူခ်ိန္ျမင့္တက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ဒုကၡေတြေပါ့ေလ၊ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ဒုကၡေတြ ေတြ႔ရတယ္။ ေန႔ခင္းဖက္ေတြမွာ အပူရွပ္ၿပီးျပန္လာတဲ့အခ်ိန္က်ေတာ့ ေျခေထာက္ေတြမွာ ေရေလာင္းရင္းနဲ႔ အပူရွပ္ၿပီးေတာ့ ေသတဲ့ဟာေတြေပါ့ေနာ္။ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ရွုေထာင့္အေနနဲ႔ေတာ့ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနကေနၿပီးေတာ့ လမ္းညႊန္မႈေတြနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ရမယ့္အေနအထားရွိပါတယ္။ အယ္နီညိွ ဒီႏွစ္က ခါတိုင္းႏွစ္ထက္ ပူမယ့္ အေနအထားျဖစ္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ ေသာက္သံုးေရျပႆနာတို႔ ၊ စိုက္ပ်ိဳးေရ ရရွိဖို႔ ျပႆနာတို႔ အဲဒီျပႆနာေတြရွိလာႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေစာနေျပာတဲ့ လွ်ပ္စစ္မီးလိုင္းေပါ့ ။ အဓိက ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံက မ်ားေသာအားျဖင့္ေတာ့ ဟိုက္ဒရို ပါ၀ါ သံုးတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔လာမယ့္ေႏြရာသီမွာလည္း ျမစ္ေရက်လို႔ရွိရင္ ခုနေျပာတဲ့ ဟိုက္ဒရိုပါ၀ါေတြ ေလွ်ာ့က်သြားမယ့္အေနအထားမ်ိဳးရွိတယ္ေပါ့ေလ။ ဒါေတြအတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားဖို႔လိုပါတယ္။”

ၿပီးခဲ႔တဲ႔ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္တုန္းက ျမန္မာျပည္မွာ အပူရွိန္ ျပင္းခဲ႔တာေၾကာင့္ လူအေသအေပ်ာက္ မ်ားခဲ႔ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကမာၻႀကီးမွာလည္း ျပီးခဲ႔တဲ႔ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ဟာ ကမာၻ႔သမိုင္းရဲ႕ အပူဆံုး ျဖစ္ခဲ႔တာပါ။ ၃ႏွစ္ နဲ႔ ၇ ႏွစ္ ၾကားကာလ အတြင္း ျဖစ္ေပၚေလ့ရွိတဲ႔ အယ္နီညို ရာသီဥတုဟာ ဒီႏွစ္မွာဆိုရင္ အားအေကာင္းဆံုးနဲ႔ အျပင္းထန္ဆံုး ျဖစ္လာႏိုင္တာေၾကာင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရး ၊ က်န္းမာေရးနဲ႔ ေရရရွိေရးတို႔အတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္သင့္တယ္လို႔ ပညာရွင္ေတြက သံုးသပ္ေျပာဆိုေနၾကတာပါ။
http://burmese.voanews.com/content/myanmar-weather-summer-high-tempeature-/3133556.html?nocache=1

၂၁ ရာစု၏အျပင္းထန္ဆံုးအယ္နီညိဳကိုႀကိဳးစား အန္တုၾကမည့္
သစ္ေတာမ်ား ျပဳန္းတီးေနၿပီလား

သတင္းေဆာင္းပါး-ခင္ရတနာ၊ ဓာတ္ပုံ-ေမဦးမိုး

ေျမနီလမ္းကေလး၏ မ်က္စိတစ္ဆုံး စိမ္းညိဳ႕ညိဳ႕ေတာင္တန္းမ်ားေပၚ၌ ဆိုင္ကယ္တစ္စီးသည္ ဖုန္အလိမ္းလိမ္းျဖင့္ေမာင္းကာ သစ္ေရြတုံးမ်ားကို အဆမတန္ တင္ေဆာင္လာသည္။ ယင္း ေနရာသည္ လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္ေပါင္း ၂ဝ ဝန္းက်င္က ထူထပ္သည့္ေတာအုပ္၏ အစျဖစ္ေသာ္လည္း ယေန႔တြင္ေတာ့ ဆိုင္ကယ္သံတဖုန္းဖုန္းျဖင့္ ဘီးရာမ်ားထပ္တလဲလဲျဖစ္ေနၿပီး လူမျပတ္သည့္ ေျမနီလမ္းကေလး ျဖစ္လာေနၿပီျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ေဘးတစ္ဖက္တစ္ခ်က္စီတြင္လည္း ၿခံစည္း႐ိုးမ်ားကာရံကာ ပိုင္ဆိုင္သည္ဟု သမုတ္ျခင္းခံထားရသည့္ေျမယာမ်ားျဖစ္လာခဲ့သည္။ ေနရာ သည္ ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕ ပေဒသာ ၿမိဳ႕သစ္မွ ဆက္သြားသည့္ ေတာတြင္း လမ္းပိုင္းေလးတစ္ခု၏ ျမင္ကြင္း ျဖစ္သည္။
ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕သည္ ေႏြ၊ မိုး၊ ေဆာင္း ေနခ်င့္စဖြယ္ရာသီဥတုကို ပိုင္ဆိုင္ထားေသာ္လည္း ၿပီးခဲ့သည့္ ဆယ္စုႏွစ္ တစ္ခုေက်ာ္ႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ လွ်င္ ပူေႏြးလာခဲ့ၿပီဟု ေဒသခံေတြက ေျပာသည္။ သဘာဝေရထြက္ေပါက္ အခ်ိဳ႕မွာ ေက်းရြာမ်ားခ်ဲ႕ထြင္မႈ အတြက္ အနားယူခဲ့ရၿပီး စိမ့္ေန ေအာင္ေအးျမသည့္ ေနေျပာက္မထိုး ေအာင္ေပါက္ေသာ သဘာဝ သစ္ေတာမ်ားသည္လည္း ႏွစ္ ၃ဝ နီးပါး ခုတ္လွဲခဲ့သည့္ဒဏ္ေၾကာင့္ ျပန္လည္ နာလန္မထူႏိုင္ေအာင္ ေလ်ာ့နည္းလ်က္ရွိသည္။
''ျပင္ဦးလြင္တင္ မဟုတ္ပါဘူး။ သစ္ေတာႀကိဳးဝိုင္းေတြနဲ႔ မ်ားျပားတဲ့ ေတာအုပ္ေတြ၊ ေတာင္တန္းေတြမွာ သစ္ဝါးရွားပါးလာတာ အလြန္ဆိုးရြား ေနပါၿပီ။ သစ္အလုံးတင္ပို႔မႈ ခြင့္မျပဳ ေတာ့တာေၾကာင့္သာ အသက္ရွင္ခြင့္ ရတဲ့ သစ္ပင္အမ်ားစုဟာ အလြန္ႏုပ်ိဳ ေသးတဲ့ အပင္ေတြသာ ျဖစ္ေနတယ္'' ဟု သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္း ေရးပညာရွင္ ေဒါက္တာငုဝါႏြယ္က မခ်ိတင္ကဲေျပာသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ သစ္ေတာ ျပဳန္းတီးမႈ အမ်ားဆုံးစာရင္းဝင္ ႏိုင္ငံမ်ားမွ တစ္ႏိုင္ငံျဖစ္ေနၿပီး ယေန႔အထိ ႀကိဳးဝိုင္း ႀကိဳးျပင္ သစ္ေတာထိန္းသိမ္းျခင္းႏွင့္ ျပန္ လည္စိုက္ပ်ိဳးျခင္းမ်ားသည္ စနစ္က်မႈ လုံးဝမရွိေသးေသာေၾကာင့္ အျမန္ဆုံး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲသင့္တယ္ဟု ၄င္းက ေျပာသည္။
''ရက္ေပါင္း ၅ဝ ဝန္းက်င္မွာ ထူးကဲတဲ့ အယ္နီညိဳရဲ႕ဒဏ္ကို မ်က္ဝါးထင္ထင္ ႀကံဳေတြ႕ရေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေျခအေနမွာ သစ္ေတာေတြရဲ႕ အခန္းက႑၊ သစ္ေတာေတြရဲ႕တန္ဖိုးကို ပိုၿပီးဂ႐ုျပဳ ထိန္းသိမ္းေနသင့္တယ္''ဟု သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္ ရာသီဥတုဆိုင္ရာ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကို မွ်ေဝသူ ပညာရွင္ ေဒါက္တာထြန္းလြင္က မွတ္ခ်က္ေပးသည္။
''သစ္ေတာေတြမရွိတဲ့အတြက္ ဆိုးက်ိဳးေတြက အလြန္မ်ားပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔အေနနဲ႔ လာမယ့္ အယ္နီညိဳေႏြကာလကို ျဖတ္သန္း ဖို႔ တစ္ခုတည္းတင္မကပါဘူး။ ရာသီဥတုက ကမၻာႀကီးပူေႏြးလာမႈ ေၾကာင့္ျဖစ္ရၿပီး သစ္ေတာေတြမရွိတဲ့ ကမၻာႀကီးဟာ တျဖည္းျဖည္းေျခာက္ ေသြ႕ၿပီး ရာသီဥတုဒဏ္ေတြ၊ သဘာဝ ေဘးဒဏ္ေတြကို ပိုခံစားရေလေလနဲ႔ သံသရာလည္ေနပါၿပီ။ ဒါကိုသစ္ေတာ ဦးစီးဌာနက ေဆာင္ရြက္မႈေတြ အခုထက္ပိုၿပီး တိက်တဲ့စစ္ေဆး ေဆာင္ရြက္မႈေတြနဲ႔ သဘာဝက်တဲ့ ေဖာ္ေဆာင္မႈေတြျဖစ္ဖို႔ လိုအပ္လာ ၿပီ''ဟု ေဒါက္တာထြန္းလြင္က ေျပာသည္။
သစ္အလုံးထည္တင္ပို႔မႈကို ႏိုင္ငံ ေတာ္က တရားဝင္ပိတ္ထားလိုက္ ေသာ္လည္း ယေန႔တိုင္ ခိုးခုတ္မႈမ်ား၊ တစ္ဖက္ႏိုင္ငံမ်ားသို႔ တရားမဝင္ တင္ပို႔မႈမ်ား ရွိေနေသးသည္ကို ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ႏွင့္ သစ္ေတာေရးရာဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ တာဝန္ရွိသူမ်ား မၾကာခဏ ဖမ္းဆီး ရမိေသာ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ား အရ သိရွိႏိုင္သည္။
''သစ္ေတာျပဳန္းတီးမႈအတြက္ ျပန္လည္ကုစားတာေတြကို ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ကတည္းက လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ တရားမဝင္ခုတ္ယူတာ ကို ေတြ႕ရွိရင္ သစ္ေတာဥပေဒအရ အေရးယူေဆာင္ရြက္ၿပီး ေဒသပိုင္ အစုအဖြဲ႕ စိုက္ခင္းေတြကိုလည္း တစ္ႏိုင္ငံလုံးမွာ ခ်ထားေဆာင္ရြက္ ေပးေနခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္''ဟု သစ္ေတာဦးစီးဌာန၏ တာဝန္ရွိသူ တစ္ဦးက ရွင္းျပသည္။
သို႔ေသာ္ တရားမဝင္ သစ္ခုတ္ယူ ေနမႈမ်ားအားလုံးကို ဖမ္းဆီး အေရးယူမႈမ်ား မျပဳလုပ္ႏိုင္ေသး သည္ကိုေတြ႕ရၿပီး အမ်ားစုေသာ ဖမ္းဆီးမႈမ်ားတြင္လည္း ပိုင္ရွင္မဲ့ ဖမ္းဆီးရမိသည့္ အျဖစ္မ်ိဳးသာ မ်ားေၾကာင္း ကသာခ႐ိုင္အတြင္း တရားမဝင္သစ္မ်ား ပိုင္ရွင္မဲ့ဖမ္းဆီး ရမိသည့္ျဖစ္စဥ္တစ္ခုကို လက္ခံ အမႈဖြင့္အေရးယူေနေသာ ရဲတပ္ဖြဲ႕ ဝင္တစ္ဦးက ေျပာသည္။
တစ္ႏိုင္ငံလုံး အတိုင္းအတာ တြင္ သစ္ေတာႀကိဳးဝိုင္း ၈၁၂ ခုရွိၿပီး ႀကိဳးျပင္ကာကြယ္ေတာပိုင္း ၃၂၆ ေနရာ ရွိျခင္းေၾကာင့္ သစ္ေတာ ဖုံးလႊမ္းမႈဧရိယာ ၄၆ ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိသည္ဟု သတ္မွတ္ႏိုင္ေၾကာင္း သစ္ေတာဦးစီးဌာနက ထုတ္ျပန္ထား သည္။ သို႔ေသာ္ ႀကိဳးဝိုင္း ႀကိဳးျပင္ သစ္ေတာမ်ားတြင္ တစ္စတစ္စ သက္တမ္းရင့္အပင္မ်ား ေလ်ာ့နည္း လာၿပီး ေဒသခံမ်ား၏ အေတြ႕အႀကံဳ မ်ားကို ေစ့ငုၾကည့္မိရာ ႏွစ္ ၃ဝ အတြင္း တစ္ဝက္နီးပါး ေလ်ာ့နည္း လာရသည္ဟု သိရသည္။
''ဒီေျမ ဒီေရ ဒီသစ္ေတာေတြက ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ဘူမိနက္သန္ပါ။ အခုအခ်ိန္မွာ ႏွစ္ေပါင္း ၂ဝ နဲ႔ ႏႈိင္းယွဥ္ရင္ အလြန္တိုးတက္လာခဲ့ တယ္။ ဆိုင္ကယ္သြားလမ္းေတြ၊ ကားလမ္းေတြနဲ႔ ေတာအေတာ္နက္ တဲ့အထိ သြားႏိုင္တယ္။ စည္းကမ္းမဲ့ တဲ့သူေတြေၾကာင့္ ေတာမီးေလာင္ ကြၽမ္းမႈကလည္း ႏွစ္စဥ္နဲ႔အမွ် ျမင့္တက္ေနသလို တရားမဝင္ခုတ္လွဲ မႈေတြကလည္း သစ္အလုံးတင္ပို႔မႈ ရပ္ဆိုင္းၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာလည္း ရွိေနဆဲပါ။ ေန႔စဥ္ ေရလမ္းကေရာ ကုန္းလမ္းကပါ ခိုးထုတ္ယူေန တာေတြကို ျမင္ေနရတယ္။ ေဒသခံေတြက ထင္းနဲ႔ေလာင္စာ သုံးဖို႔ အနည္းငယ္ခုတ္လွဲတာကို မိရင္ အႀကီးအက်ယ္အေရးယူ တတ္ေပမယ့္ အလုံးလိုက္ ခိုးခုတ္ တာ အခ်ိဳ႕ကိုေတာ့ မိတာရွားတယ္'' ဟု တနသၤာရီတိုင္းေဒသႀကီး ဘုတ္ျပင္းၿမိဳ႕နယ္မွ သစ္ထုတ္လုပ္ေရး လုပ္သားေဟာင္း တစ္ဦးလည္းျဖစ္ ဆင္ထိန္းလည္းျဖစ္သူ ဦးေဗကာထြန္း က ေျပာျပသည္။
စီမံကိန္းႏွင့္ ဘ႑ာေရးဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္မႈ အစီရင္ခံစာအရ ျမန္မာ ႏိုင္ငံတြင္ သစ္ေတာမ်ား ျပန္လည္ သန္စြမ္းလာေစေရးအတြက္ ၂ဝ၁၅-၂ဝ၁၆ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္းမွာပင္ ႏိုင္ငံ ပိုင္ သစ္ေတာစိုက္ဧက ၂၁ သိန္းႏွင့္ အပူပိုင္း စိမ္းလန္းစိုျပည္ေရး စိုက္ ဧက ၃၇ဝဝဝဝ ကို စိုက္ပ်ိဳးထား ေၾကာင္း သိရသည္။
''ေက်းလက္ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ ေရးအတြက္ ပုဂၢလိကပါဝင္လုပ္ကိုင္ဖို႔ ေက်းရြာစိုက္ခင္းေတြကို ထူေထာင္ လ်က္ရွိရာမွာ ဒီႏွစ္ ဘ႑ာေရးႏွစ္ ထဲမွာဆိုရင္ စိုက္ခင္းဧက ငါးေသာင္း ခြဲအထိ လႊဲေျပာင္းေပးအပ္ခဲ့ပါ တယ္။ ဒါ့အျပင္ ဓမၼတာမ်ိဳးဆက္ တာကေန ရရွိလာတဲ့ ထင္း ၁၅၅၁ ဒသမ ၈၃ တန္ကိုလည္း ေဒသခံေတြ အတြက္ အခမဲ့ေပးအပ္ခဲ့တယ္''ဟု သစ္ေတာဦးစီးဌာနမွ တာဝန္ရွိသူ တစ္ဦးကေျဖၾကားသည္။
ထို႔အျပင္ သစ္ေတာမ်ားျပဳန္းတီး ရျခင္း၏ အေၾကာင္းရင္းတစ္ရပ္ျဖစ္ ေသာ ထင္းအတြက္ ခုတ္လွဲမႈမ်ားကို ကုစားရန္ ေဒသခံတိုးခ်ဲ႕ပညာေပး စခန္းမ်ားကို ေျခာက္ခုအထိ ဖြင့္လွစ္ ႏိုင္ခဲ့၍ ေဒသခံမ်ားအား ပညာေပး ျခင္းႏွင့္ လက္ေတြ႕သ႐ုပ္ျပျခင္း မ်ား ျပဳလုပ္ေပးလ်က္ရွိေၾကာင္း သိရၿပီး ထင္းအစားထိုး ေလာင္စာ သုံးစြဲမႈ စံျပေက်းရြာမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ကာ ညႊန္ၾကားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။
ထို႔အျပင္ ပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္း ေရးႏွင့္ သစ္ေတာေရးရာဝန္ႀကီး ဌာနမွ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္အရ သစ္ေတာႀကိဳးဝိုင္းမ်ားႏွင့္ ႀကိဳးျပင္ ေဒသမ်ားတြင္ ပုဂၢလိကစိုက္ခင္း မ်ား တည္ေထာင္ေရးအတြက္ ဧက တစ္ေထာင္ခန္႔စီႏွင့္အထက္ ေတာနိမ့္ ေတာပ်က္ဧရိယာမ်ားကို အိတ္ဖြင့္ တင္ဒါစနစ္ျဖင့္ ေျမငွားရမ္းေဆာင္ ရြက္ခဲ့ျခင္းမ်ားရွိေၾကာင္း သိရ သည္။
ထိုစိုက္ခင္းမ်ားတြင္ ႏိုင္ငံျခား သစ္မ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ေဒသမ်ိဳးမ်ားကို ေရာေႏွာစိုက္ပ်ိဳးခြင့္ ရရွိမည္ျဖစ္ၿပီး ေဒသမ်ိဳး စုစုေပါင္း ၃ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ထည့္သြင္းစိုက္ပ်ိဳးၾကရန္ ညႊန္ၾကား ထားေၾကာင္း သိရသည္။
သို႔ေသာ္ သစ္ေတာဦးစီးဌာနမွ ခ်ထားေပးသည့္ စိုက္ပ်ိဳးေျမဧရိယာ မ်ားေပၚတြင္ တရားမဝင္ ေနထိုင္ျခင္း၊ ျပန္လည္ေရာင္းခ်ျခင္း ႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳးရန္လ်ာထားသည့္ ေျမ မ်ားေပၚတြင္ စိုက္ပ်ိဳးေရး လုံးဝေဆာင္ ရြက္ျခင္းမျပဳျခင္း၊ အနည္းငယ္သာ ဟန္ျပစိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္ေဆာင္ၿပီး ေျမေနရာမ်ားကို စက္မႈဂရန္မ်ား အျဖစ္ ေျပာင္းလဲပစ္ျခင္းႏွင့္ လူေန ဧရိယာမ်ားအျဖစ္ တရားမဝင္ခ်ဲ႕ထြင္ ေနထိုင္မႈမ်ားေၾကာင့္ ေျမယာျပႆနာ မ်ားစြာကိုလည္း ျပင္ဦးလြင္ ပတ္ဝန္းက်င္ ေကာ္ဖီစိုက္ခင္းမ်ား တစ္ေလွ်ာက္ႏွင့္အတူ ျမန္မာႏိုင္ငံ အႏွံ႔အျပားရွိ သစ္ေတာစိုက္ခင္းမ်ား တြင္ ျမင္ေတြ႕ရသည္။
၁၉၉၇ ခုႏွစ္ႏွင့္ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္တုိ႔ တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အယ္နီညိဳ ၏ဒဏ္ကို အလူးအလဲခံစားခဲ့ဖူးၿပီး အပူခ်ိန္အားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္းတြင္ ၄၇ ဒီဂရီဖာရင္ ဟိုက္အထိ ျမင့္တက္ခဲ့ဖူးသည္။ လာမည့္ေႏြတြင္ ခံစားရမည့္ အယ္နီညိဳသည္ ၁၉၉၇ အယ္နီညိဳ ႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက ပိုမိုျပင္းထန္ႏိုင္ ၿပီး ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္ အပူခ်ိန္ ကိုေဖာ္ထုတ္ကာ ခန္႔မွန္းတြက္ဆခ်က္ မ်ားအရ ဝ ဒသမ ၇ ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ အထိ ပိုမိုျမင့္တက္လာႏိုင္ေၾကာင္း မိုးေလဝသပညာရွင္မ်ားက ခန္႔မွန္း ထားၾကသည္။
''သစ္ေတာေတြဟာ ကာဗြန္ ထြက္ရွိမႈကို ေလွ်ာ႔ခ်တယ္။ သစ္ေတာ ျပဳန္းတီးတဲ့ေဒသေတြဟာ သဘာဝ ေဘးကို အလူးအလဲခံစားၾကရတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ သစ္ေတာေတြ ျပန္လည္စိမ္းလန္းလာဖို႔ ကုစားေန တာေတြဟာ အမွန္တကယ္ အက်ိဳး ရွိလား၊ ထိေရာက္သလားဆိုတာကို သဘာဝေဘးေတြ ဘယ္ေလာက္ဝင္ လာသလဲဆိုတာနဲ႔ တိုင္းတာၾကည့္ရင္ သိႏိုင္ပါတယ္။ မွန္ကန္တဲ့ မူဝါဒေတြနဲ႔ အျမန္ဆုံးကုစားႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္ေနပါၿပီ'' ဟု ေဒါက္တာထြန္းလြင္က ေထာက္ျပ သည္။
ေအးျမေသာ ခါေတာ္မီပင္မ်ား ေအာက္တြင္ ေကာ္ဖီပင္တန္းမ်ားသည္ စီရီစြာ ေပါက္ေရာက္ေနသည္။ လာမည့္ႏွစ္တြင္ ေကာ္ဖီေစ့မ်ား စီးပြားျဖစ္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္ေတာ့မည္ဟု စိုက္ခင္းပိုင္ရွင္က ဆိုေသာ္လည္း ေစ်းကြက္အတြင္း ကိုယ္ပိုင္ေကာ္ဖီ ေစ်းကြက္ထက္ တစ္ဆင့္ခံျပန္လည္ေရာင္းခ်ျခင္းကသာ တြက္ေျခကိုက္ သျဖင့္ ျမန္မာ့ေကာ္ဖီမ်ား ေရာင္းတန္း ဝင္ေရး စိုက္ပ်ိဳးေရးနည္းစနစ္ မ်ားစြာ လိုအပ္ေနေသးသည္ကို ေတြ႕ရသည္။
သဘာဝေဂဟစနစ္ ေကာင္းမြန္ ျခင္းကို စြန္႔လႊတ္ရန္အတြက္ အခ်ိန္ အနည္းငယ္သာလိုအပ္ၿပီး ျပန္လည္ ေကာင္းမြန္သည့္ ရာသီဥတုကို ရရွိရန္ အတြက္ ႏွစ္ ၇ဝ ခန္႔ ထိန္းသိမ္း ျပဳျပင္ေသာ္လည္း မူလအေနအထား ရရွိရန္ မေသခ်ာဟု မိုးေလဝသ ပညာရွင္ ဦးခ်စ္ေက်ာ္က စာေရးသူ ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴးတစ္ခုတြင္ ေျဖၾကား ဖူးသည္။
သုံးေလးႏွစ္တစ္ႀကိမ္ ဝင္ေရာက္ လာတတ္သည့္ အယ္နီညိဳ၊ လာနီညာႏွင့္ ေလဖိအားနည္းရပ္ဝန္း မ်ားမွတစ္ဆင့္ ဆိုင္းမဆင့္ ဗုံမဆင့္ လမ္းေၾကာင္းသင့္လာၿပီ ျဖစ္ေသာ မုန္တိုင္းမ်ား၊ ေရႀကီးေရလွ်ံမႈမ်ားမွ ကာကြယ္ရန္ႏွင့္ ကမၻာ့သစ္ေတာ ျပဳန္းတီးမႈအမ်ားဆုံး ႏိုင္ငံမ်ားစာရင္းမွ ႐ုန္းထြက္ရန္ မွန္ကန္ေသာ နည္းလမ္း မ်ားျဖင့္ êႀကိဳးစား႐ုန္းထြက္ႏိုင္ရန္ လိုအပ္လာၿပီျဖစ္သည္။
(ျမန္မာ့အလင္း)
‘င’ ငလ်င္ ႏွင့္ ‘အ’ အယ္နီညိဳ ‘န’ ေနာင္တ မရေစလို

ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁ ရက္၊ ၂၀၁၆

၂ဝ၁၆ ႏွစ္သစ္ျပကၡဒိန္သို႔ ကူးေျပာင္းလာသည္မွာ တစ္လပင္မျပည့္ေသး.. ငလ်င္ဆိုသည့္ သတင္းမ်ားလည္းၾကားေနရသည္။ မီးဆိုသည့္သတင္းကလည္း အထင္ကရရွိေနသည္။ သူခိုးခိုးလွ်င္ အစုတ္က်န္ႏိုင္ေသာ္လည္း သဘာဝေဘးမ်ား က်ေရာက္လာၿပီးဆိုပါက ေကာင္းဆိုးခြဲျခားကာ ခ်န္ထားခဲ့ မည္မဟုတ္။ ဒါတင္ပဲလား ဆိုေတာ့မကေသး။ လတ္တေလာနီးနီး ကပ္ကပ္သတိခ်ပ္ရမည္က အယ္နီညိဳ။

ကြၽမ္းက်င္ပညာရွင္တို႔က သဘာဝေဘးတစ္ခုျဖစ္သည့္ အယ္နီညိဳႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆာင္းပါးမ်ား၊ အင္တာဗ်ဴးမ်ား ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားျဖင့္ အလ်ဥ္းသင့္သလို သတိေပးေခါင္းေလာင္းကို အႀကိမ္ ႀကိမ္ဆြဲေနၾကသည္။ အယ္နီညိဳဟူသည္ ၇ ႏွစ္မွ ၁ဝ ႏွစ္အတြင္း ျဖစ္ေပၚေလ့ရွိသည့္ သဘာဝပတ္လည္ျဖစ္ရပ္တစ္ခုျဖစ္ ၿပီး အယ္နီညိဳႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ မွတ္တမ္းကို ၁၅ ရာစုတြင္ စတင္မွတ္တမ္းတင္ထားသည္ကို ေတြ႕ရ ကာရာသီဥတု ေျပာင္းလဲျခင္းမ်ားမွာမူ ၁၉၈ဝ ျပည့္ႏွစ္မွစတင္ျဖစ္ ေပၚလာျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ေဒါက္ တာထြန္းလြင္(မိုးေလဝသပညာရွင္) ကဆိုသည္။

ယခုႏွစ္တြင္လည္း အယ္နီညိဳ ေၾကာင့္ပင္ ေဆာင္းရာသီ၊ ေႏြရာသီ၊မိုးႀကိဳရာသီ၊ မိုးဦးရာသီတို႔အျပင္ မုတ္သံုေလဝင္ေရာက္မႈ၊ မုတ္သံု အင္အား၊ မုတ္သံုမုန္တိုင္းတို႔အားလံုးအေပၚတြင္ သက္ေရာက္မႈရွိ မည္ျဖစ္ကာ ေရရွားပါးျခင္း၊ အပူလြန္ကဲျခင္း၊ က်န္းမာေရးထိခိုက္ျခင္းမ်ား ျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး ဤသို႔မျဖစ္ ေစရန္အတြက္ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီး ဌာနအေနျဖင့္ ႀကဳိတင္ကာကြယ္ ရန္အတြက္အစီအစဥ္မ်ား ဆြဲထား သင့္သည္ဟုလည္း ၎ကဆိုသည္။

”ဒီအယ္နီညိဳရာသီဥတုေၾကာင့္ ေရရွားမယ္၊အပူလြန္ကဲမယ္၊ က်န္းမာေရးထိခိုက္မယ္ ဒါေတြျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေတြ ျဖစ္မလာေအာင္ အစိုးရအေနနဲ႔ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီး ဌာနေအာက္မွာရွွိတဲ့ ဦးစီးဌာနေတြ ကလုပ္ေပးရမယ္။ ျပည္သူေတြကို ႀကိဳတင္သတိေပးတာတို႔ လုပ္ရပါမယ္။ ေရရွားလာရင္ အပူလြန္ကဲ လာရင္၊ က်န္းမာေရး ထိခိုက္လာ ရင္၊ ဘာလုပ္ေပးမွာလဲ၊ မျဖစ္ခင္ က ဘာေတြႀကိဳျပင္ဆင္ထားရမလဲ၊ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနေတြမွာ အစီအစဥ္ေတြဆြဲထားရမယ္” ဟု ေဒါက္တာထြန္းလြင္ (မိုးေလဝသပညာရွင္)က ဆိုပါသည္။

သမိုင္းႏွင့္လာသည့္ အယ္နီညိဳ

အယ္နီညိဳသမိုင္းတြင္ အျပင္းထန္ဆံုးဟု မွတ္တမ္းဝင္ခဲ့သည္မွာ ၁၉၉၇-၁၉၉၈ ခုႏွစ္အယ္နီညိဳ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ယခုႏွစ္အတြက္ အယ္နီညိဳမွာ ထိုထက္ပိုမည္ဟု လည္း ပညာရွင္တို႔က သံုးသပ္ထားၾကသည္။ ၁၉၉၇-၁၉၉၈ ခုႏွစ္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အယ္နီညိဳဒဏ္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္လည္း ၿမိဳ႕ႀကီး ၁၈ ၿမိဳ႕တြင္ အပူခ်ိန္အျမင့္ဆံုးစံခ်ိန္သစ္မ်ား တင္ခဲ့ၿပီး ၿမိဳ႕ႀကီး ၁၅ ၿမိဳ႕တြင္ မိုးေရခ်ိန္ အ နည္းဆံုးစံခ်ိန္သစ္မ်ားတင္ခဲ့ကာကာလအားျဖင့္ ၁၉၉၇ခုႏွစ္ ဇြန္ လမွ ၁၉၉၈ ေမလအထိၾကာျမင့္ခဲ့သည္။ ”ဒါေတြကို ႀကိဳတင္သတိေပးဖို႔ပညာရွင္ေတြမွာ တာဝန္ရွိတာေပါ့။ ဆရာတို႔တာဝန္ေက်ၿပီေလ။ဝန္ႀကီးဌာနေတြကို ဆရာတို႔သတိေပးထားၿပီးၿပီ။ အစိုးရ တာဝန္ပဲရွိ ေတာ့တယ္”ဟု ဦးထြန္းလြင္က ဆိုသည္။

NLD သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီ ဒုဥကၠ႒ ဦးစိုးညြန္႕ကလည္း ၂ဝ၁၆ အယ္နီညိဳအတြက္ ေသာက္သံုးေရရွားပါးျခင္း ျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး ႀကိဳတင္ သိုေလွာင္ထားသင့္ေၾကာင္း၊ စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္း၌လည္း အခက္ႀကံဳလာႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ေရမ်ားစြာမလိုအပ္သည့္ မ်ိဳးမ်ားကိုေရြးခ်ယ္ စိုက္ပ်ိဳးသင့္ေၾကာင္း ဆုိသည္။ ”ပိုၿပီး ရာသီဥတု ပူလာရင္ေတာ့ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေတြ ေပၚလာမယ္။ ၾကက္ကေနတစ္ဆင့္လူကို ကူးစက္လာေတာ့ ကပ္ ဆိုက္ၿပီေပါ့။ အဲဒါေတြမျဖစ္ေအာင္ ေရကိုစနစ္တက် သံုးသင့္တယ္” ဟု ၎က အႀကံျပဳထားပါသည္။

ထို႔အျပင္ ေရာဂါမ်ားျဖစ္လာႏိုင္သည့္အတြက္ ေဆးဝါးမ်ားကိုလည္း ႀကိဳတင္စုေဆာင္းထားသင့္ေၾကာင္း၊တိရစၧာန္မ်ားမွ တစ္ဆင့္ ေရာဂါကူးစက္ႏိုင္သည့္ အေနအ ထားမ်ားလည္း ရွိလာႏိုင္သည့္အတြက္ ေရာဂါကူးစက္ျခင္း မရွိေစရန္ ၾကက္ငွက္မ်ားတင္သြင္းသည့္ နယ္စပ္ဂိတ္မ်ားအား စနစ္တက် စစ္ေဆးရန္လိုအပ္ၿပီး အထူးသျဖင့္ တ႐ုတ္ဘက္မွအဝင္အား စစ္ေဆးရန္လိုအပ္သည္ဟု ၎က အႀကံျပဳ ဆိုပါသည္။

”ဒီအယ္နီညိဳ ရာသီဥတုနဲ႔ ပက္သက္ၿပီးေတာ့ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားဖို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ NLD အေန နဲ႔ နယ္ေတြမွာရွိတဲ႔ အလုပ္အမႈ ေဆာင္ေကာ္မတီေတြကိုအေၾကာင္း ၾကားထားပါတယ္”ဟုလည္း အယ္ နီညိဳႏွင့္ပတ္သက္၍ NLD ၏ ႀကိဳတင္လုပ္ေဆာင္ေနမႈကို ဦးစိုးညြန္႔က ရွင္းျပသည္။ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ေရအရင္း အျမစ္ေကာ္မတီ အဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦး ျဖစ္သည့္ေဒၚခင္နီနီသိန္းကေတာ့ အယ္နီညိဳေၾကာင့္ ေရရွားပါးမႈအတြက္ လုပ္ေဆာင္ထားသင့္ သည္ မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍”ျပည္သူေတြ အေနနဲ႔ ေသာက္သံုးေရ အနည္းဆံုးသံုးရက္စာကို အၿမဲတမ္း သိုေလာင္ထားသင့္ပါတယ္။ မိမိတို႔ ေနတဲ႔ရပ္ကြက္မွာရွိတဲ႔ ေရအရင္း အျမစ္ေတြကို ကာကြယ္ေစာင့္ ေရွာင့္သင့္တယ္။ ေရေတြ အလဟ ႆမကုန္ဆံုးေအာင္ေပါ့”ဟု အႀကံ ျပဳသည္။

‘င’ ငလ်င္ အသင့္ျပင္

အယ္နီညိဳကို ပူပင္ရသလိုပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ငလ်င္ကိုလည္း ေမ့မထားသင့္ေပ။ျမန္မာ ႏိုင္ငံသည္ ကမၻာ႔အဓိက ငလ်င္ ေၾကာႀကီးႏွစ္ခုအနက္မွတစ္ခုျဖစ္ ေသာ အယ္လပိုက္ ငလ်င္ေၾကာအတြင္းက်ေရာက္ေနၿပီး ၁၇၅ ႏွစ္ တာကာလအတြင္း ငလ်င္ႀကီး (၁၇) ႀကိမ္အပါအဝင္ ငလ်င္မ်ား မၾကာခဏ လႈပ္ခတ္ခဲ့ၿပီး ငလ်င္အႏၱရာယ္မ်ားေသာ အဆင့္တြင္ ရွိေနသည္ဟုလည္း ဘူမိေဗဒ ပါေမာကၡ(ၿငိမ္း)ေဒါက္တာသိန္း၏ စာတမ္းတစ္ေစာင္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ငလ်င္ ေဘးအႏၱရာယ္မ်ားျခင္းတြင္ လူဦးေရသိပ္သည္းမႈ၊ အဆင့္ျမင့္တိုက္မ်ား အပါအဝင္ တိုက္တာအေဆာက္အအံုမ်ားမ်ားျပားလာမႈ၊ ထိုတိုက္မ်ားတြင္ စံမမီေသာ အေဆာက္အအံုမ်ားပါ ဝင္ေနမႈဓာတ္ဆီသံုးစြဲ သိုေလွာင္ျခင္း မ်ားလာမႈ စေသာအေၾကာင္းမ်ားက ငလ်င္လႈပ္ခတ္ပါက ပို၍ အႏၱရာယ္က်ေရာက္ႏိုင္ကာ လူအေသအေပ်ာက္မွာလည္း မ်ားႏိုင္သည္ဟု ေဒါက္တာသိန္းက ဆိုသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံေျမငလ်င္ေကာ္မတီ မွလည္း အင္အားျပင္း ေျမငလ်င္ လႈပ္ခတ္ရန္အတြက္ ျပတ္ေရြ႕မ်ား ရွိေနသည္ဟု သတိေပးထားသည္။ အထင္ကရအားျဖင့္ ရခိုင္ငလ်င္ ေၾကာ၊ စစ္ကိုင္း ငလ်င္ေၾကာ၊ ေက်ာက္ၾကမ္းငလ်င္ေၾကာ၊ သံလြင္ ငလ်င္ေၾကာႏွင့္ ဟူးေကာင္း ငလ်င္ေၾကာဟူ၍ငလ်င္ေၾကာ စုစုေပါင္း ၅ ခုရွိၿပီး ထိခိုက္ပ်က္စီးႏိုင္မႈ အမ်ားဆံုးငလ်င္မွာ စစ္ကိုင္း ငလ်င္ေၾကာေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္သည္ ဟုလည္း ဆိုသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ သည္ အခ်ိန္အခါအေရြး ငလ်င္ ျဖစ္ေပၚႏိုင္သည့္ အေျခအေနတစ္ရပ္တြင္ တည္ရွိေနေပသည္။ ႏွစ္သစ္ကိုလည္း ငလ်င္ႏွင့္ ႀကိဳထား ၿပီးလည္းျဖစ္ေနသည္။ ရန္ကုန္ ျမစ္ဝ လက္ခုပ္ကုန္းကမ္းေျခ တစ္ ဝိုက္ကို ဗဟိုျပဳ၍ ဇန္နဝါရီ ၁၂ ရက္ညပိုင္းတြင္လည္းေကာင္း၊ ဇန္နဝါရီ ၁၃ ရက္ နံနက္ပိုင္းတြင္ လည္းေကာင္း လႈပ္ခဲ့သည့္ ငလ်င္ မ်ားက သတိေပးေခါင္းေလာင္း သံပင္ျဖစ္ပါလိမ့္မည္။ ထိုငလ်င္မ်ားႏွင့္အတူ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္ငယ္မ်ားလည္း လႈပ္ခတ္ခဲ့ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံေျမငလ်င္ ေကာ္မတီကထုတ္ ျပန္ခဲ့သည္။

ဤမွ်ေလာက္သာဆိုပါက ကိစၥမရွိ။ ငလ်င္ငယ္မ်ားေနာက္တြင္ ငလ်င္ႀကီးမ်ားလႈပ္ခတ္လာမည့္အေရးကိုလည္း ႀကိဳေတြး ျပင္ဆင္ရန္လိုအပ္ပါသည္။ အ ဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ငလ်င္ငယ္မ်ားမၾကာခဏလႈပ္ခတ္ၿပီးပါက ငလ်င္ႀကီး လႈပ္ခဲ့သည့္ အတိတ္ ျဖစ္ရပ္မ်ားကငလ်င္ သမိုင္း ေၾကာင္းတြင္ ရွိထားခဲ့ၿပီးလည္း ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ပဲခူးငလ်င္ကဲ့သို႔ လူသိမ်ားခဲ့သည့္ အင္အားျပင္း ငလ်င္ႀကီးမ်ား လႈပ္ခတ္ခဲ့သည္မွာ ႏွစ္ေပါင္းရွစ္ဆယ္ ေက်ာ္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ႏွစ္ေပါင္း ရွစ္ ဆယ္ေက်ာ္လွ်င္ ငလ်င္ႀကီး လႈပ္ ခတ္ႏိုင္သည့္ အေထာက္အထားမ်ားကလည္း ရွိေနသည္ပင္။

နီေပါႏိုင္ငံတြင္ ငလ်င္ႀကီး လႈပ္ခတ္ခဲ့ၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ၈ဝ ေက်ာ္ အၾကာ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္ဧၿပီလတြင္ အင္အားရစ္ခ်္စတာစေကး ၇ ဒသမ ၈ အဆင့္ရွိ ငလ်င္ႀကီးလႈပ္ခဲ့ကာ လူေပါင္းမ်ားစြာ ေသဆံုးမႈမ်ား လည္းရွိခဲ့သည္က ႏွစ္ေပါင္းရွစ္ ဆယ္ေက်ာ္အၾကာ ငလ်င္၏ အ ထင္ကရ မွတ္တမ္းတစ္ခုျဖစ္ခဲ့ သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ တိုင္း ေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားတြင္ ငလ်င္လႈပ္ခတ္ႏိုင္သည့္ အေျခအေနရွိသည့္ ေျမပံုကိုလည္း ေရးဆြဲ ေနၿပီး ရန္ကုန္၊ မႏၱေလးႏွင့္ ၿမိဳ႕ ႀကီးမ်ားတြင္ ေျမငလ်င္ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ေျမပံုကို ေရးဆြဲၿပီးလည္းျဖစ္သည္။

”ျပည္သူေတြ အေနနဲ႔လည္း တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ထားရပါမယ္။ အစားအစာေတြ ေသာက္သံုးေရေတြ စတဲ႔ရိကၡာေတြ စုေဆာင္းထားရပါမယ္။ ငလ်င္လႈပ္ ၿပီဆိုရင္ဘယ္လိုေနရမလဲ၊ စတဲ႔ ငလ်င္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ႔ ဗဟုသုတ ေတြကုိ ေလ့လာဖတ္႐ႈထားသင့္ပါတယ္” ဟု ငလ်င္အတြက္ ျပင္ဆင္ ထားသင့္သည္မ်ားကို ေလ့လာထားရန္ ဦးသူရေအာင္ (ငလ်င္ ေကာ္မတီအတြင္းေရးမွဴး)က သတိေပးသည္။ ထို႔အျပင္ ငလ်င္လႈပ္မည္ကို ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္းမရသည့္အတြက္ လႈပ္ၿပီးေနာက္ပိုင္းအတြက္ အစိုးရ ပိုင္းမွႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားရန္ လိုအပ္ၿပီး ငလ်င္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ အသိပညာေပးမႈအပိုင္းမ်ား၊ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ရမည့္အခ်က္အလက္မ်ားကို မူဝါဒမ်ားခ်မွတ္၍ ေဆာင္ရြက္ရန္လိုအပ္သည္ဟုလည္း၎က ဆိုသည္။ ဦးသန္းႏြယ္ (ဒုတိယညႊန္ၾကား ေရးမွဴးခ်ဳပ္၊ သစ္ေတာဦးစီးဌာန) ကေတာ့”ငလ်င္အႏၱရာယ္ကေတာ့ ဌာနဆိုင္ရာ ကေနၿပီးေတာ့ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြကို အခ်ိန္နဲ႔ တစ္ေျပးညီ ျပည္သူေတြကို အသိေပးေနရမယ္”ဟု အစိုးရပိုင္း၏ တာဝန္ရွိမႈကို ေထာက္ျပပါသည္။

အကယ္၍အေၾကာင္း တစ္စံုတစ္ရာေၾကာင့္ ငလ်င္လႈပ္ပါက မည္သို႔ ေနထိုင္ရမည္နည္း။ လႈပ္ၿပီးပါက မည္သို႔ေနထိုင္ရမည္နည္း။ မည္သည့္အခ်ိန္ မည္သည့္ အခါတြင္ လႈပ္ခတ္ႏုိင္သည္မသိေသာ ငလ်င္အတြက္ ဤအခ်က္မ်ားကို သိထားရန္လိုပါသည္။ ငလ်င္လႈပ္ေနစဥ္စိတ္ကို ၿငိမ္ၿငိမ္ထားပါ။ ပ်ာယာ ခတ္အလန္႔တၾကားမလုပ္ပါႏွင့္။ အေဆာက္အအံုထဲတြင္ရွိေနပါက ဆက္ေနပါ။ အခန္းအလယ္သို႔ေရႊ႕ေနပါ။ ေလွကားမ်ားသည္ၿပိဳက်ႏိုင္သျဖင့္ ယင္းတို႔ႏွင့္ ေဝးေဝးေနပါ။ အျပင္တြင္ေရာက္ေနပါက အျပင္မွာပဲေနပါ။ ၿပိဳက်ႏိုင္ေသာနံရံမ်ား၊ ဓာတ္ႀကိဳးမ်ားႏွင့္ လြတ္ကင္းရန္အတြက္ အေဆာက္အအံုမ်ားႏွင့္ ေဝးေဝးေနပါ။ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ထဲ တြင္ရွိေနပါကတံ တားမ်ား၊ အေဆာက္အံုမ်ားႏွင့္ လြတ္ရာတြင္ရပ္ထားပါ။

ငလ်င္လႈပ္ၿပီး ေနာက္တြင္တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ အာဏာပိုင္မ်ား၏ညႊန္ၾကားခ်က္ မ်ားအတိုင္းလိုက္နာပါ။ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္မ်ားလည္း အခ်ိန္မေရြးလႈပ္ႏိုင္သျဖင့္ ပ်က္စီးေနေသာ အေဆာက္အအံု မ်ားအတြင္းသို႔မဝင္ပါႏွင့္။ ဒဏ္ရာ ရသူမ်ားကို ေရွးဦးသူနာျပဳပါ။အေရးေပၚ စားေသာက္စရာမ်ား၊ ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ေရဒီယိုကိုအလြယ္ တကူရႏုိင္မည့္ေနရာတြင္ ေဆာင္ ထားပါ။ ရွိေနေသာေရသည္ သန္႔ ရွင္းမႈရွိ၊မရွိ၊အစာမ်ားသည္ ပုပ္သိုးမႈရွိ၊မရွိ စစ္ေဆးၿပီးမွ စားေသာက္ပါ စသည္ျဖင့္ငလ်င္မလႈပ္မီႏွင့္ လႈပ္ၿပီး ပါကလိုက္နာရန္တို႔အား ေဒါက္တာသိန္းကသူ၏စာတမ္းတစ္ေစာင္တြင္ သည့္သြင္းေဖာ္ျပထားေပသည္။

အမ်ိဳးသားသဘာဝေဘး အႏၱ ရာယ္ဆိုင္ရာ စီမံခန္႔ခြဲမႈေကာ္မတီ အေနျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံလူမႈ ကာ ကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေရး ဆိုင္ရာ အမ်ိဳးသားအဆင့္ မဟာဗ်ဴဟာစီမံ ခ်က္ကို ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္အကုန္တြင္ အတည္ျပဳ ျပ႒ာန္းခဲ့ၿပီး သဘာဝ ေဘးသင့္ျပည္သူမ်ားကို ေထာက္ပံ့ ေငြေပးအပ္ျခင္း အပါအဝင္ လူမႈ ေရးအရကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ရန္လိုအပ္ေသာအုပ္စုရွစ္ခုကို သက္ဆိုင္ရာဘ႑ာေရး ႏွစ္အလိုက္ ေထာက္ပံ့ရန္ စီမံထားေပသည္။ မည္သို႔ပင္ မူလအေျခအေနကို ျပန္ေရာက္ရွိရွိ မူလထက္ပို၍ သာေအာင္ဖန္တီးေပးႏိုင္မည္ဟု အာမခံခ်က္ပဲေပးေပး။ ႏွလံုးသား တြင္စြဲထင္ခဲ့သည့္စိတ္ ဒဏ္ရာမ်ား ကိုေတာ့ မည္ကဲ့သို႔မွ် အစားထိုးကုစား၍ရမည္မဟုတ္သည့္အတြက္ မိမိကိုယ္တိုင္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ သက္ဆိုင္ရာဌာနမ်ားမွ ေသာ္ လည္းေကာင္းအားလံုးတြင္အသိ ႏွင့္သတိယွဥ္ထားရမည္ျဖစ္သည္။

လာမည့္သဘာဝေဘး ေျပးေတြ႔တာေပါ့ဟုလည္း အလြယ္ေျပာ၍ မရပါ။ ျမန္မာျပည္သူ ျပည္သားတို႔ မေမ႔ႏိုင္ၾကေသးသည့္ နာဂစ္ကလည္းျမန္မာႏိုင္ငံ သဘာဝ ေဘး မွတ္တမ္းတြင္ ႀကီးမားသည့္ ေျခာက္လွန္႔ မႈႀကီးအျဖစ္ ရွိေနပါ ေသးသည္။ ယမန္ႏွစ္က ျဖစ္ခဲ့သည့္ ေရေဘးသင့္ေဒသမ်ားကလည္း ယေန႔အခ်ိန္အထိျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးမ်ားလုပ္ေနရဆဲျဖစ္သည္။ သဘာဝေဘးဟူသည္ ေရ ေဘးေလေဘးငလ်င္ေဘး စသည္ ..စသည္ျဖင့္ မ်ားစြာရွိေနသည္။မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ျခင္းႏွင့္ ျဖစ္ၿပီးပါကလုပ္ေဆာင္ရမည့္အဆင့္ မ်ားရွိေနသည့္အတြက္မည္သူတြင္ တာဝန္ရွိသနည္းဟူ၍ အေျဖ ထုတ္ၾကည့္လွ်င္ အားလံုးတြင္ တာဝန္ကိုယ္စီ ရွိေနမည္လည္း ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ မိုးေလဝ သဌာနမွ ထုတ္ျပန္သည့္ သတင္း မ်ား၊ ေရဒီယို၊ တီဗီ၊ အင္တာနက္ စသည္ျဖင့္ ေခတ္မီဖြံ႔ၿဖိဳးလာသည့္ သတင္းမီဒီယာအခန္းက႑ကိုလည္းဤေနရာတြင္ေကာင္းစြာ အသံုးခ်ရပါလိမ့္မည္။ NLD သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီဒုဥကၠ႒ဦးစိုးညြန္႔ကေတာ့ လက္ရွိ ပကတိအေနအထားႏွင့္ အနာဂတ္ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္တို႔ ဒြန္တြဲေနသည့္ စကားကို ဆိုပါသည္။ ”ကြၽန္ေတာ္တို႔ NLD အစိုးရသစ္ တက္လာရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္လုပ္သြားမွာပါ။ ဒါေပမဲ့ အစိုးရေတာင္ မဖြဲ႔ရေသးေတာ့ ခု ေလာေလာဆယ္မွာ အယ္နီညိဳအတြက္ ဘာေတြႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားမယ္ဆိုတာ ေျပာလို႔မရေသးပါဘူး။ ငလ်င္အတြက္ကေတာ့ ဘာမွလုပ္ လို႔မရဘူး။ အေဆာက္အအံုခိုင္တာ၊ မခိုင္တာနဲ႔ ဆိုင္ပါတယ္္”။

Popular

အပူခ်ိန္ ေန႔စဥ္ ျမင့္တက္၊ အယ္နီညိဳ ျဖစ္ပြားရန္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ရွိေန
Thursday, May 7, 2015

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ယခုရက္မ်ားအတြင္း အပူခ်ိန္ အျမင့္ဆံုး ၄၅ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ အထိ ျမင့္တက္လာသျဖင့္ အယ္နီညိဳ ျဖစ္ပြားရန္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ရွိေနေၾကာင္း ေနျပည္ေတာ္ မိုးေလဝသႏွင့္ ဇလေဗဒညြန္ၾကားေရးမႉး ဦးစီးဌာန ဒုတိယ ညႊန္ၾကားေရးမႉး ဦးေက်ာ္မိုးဦးက ေျပာသည္။

“အယ္နီညိဳ ျဖစ္ေပၚဖို႔ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေက်ာ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ မိုးေလဝသ ဌာနေတြက အယ္နီညိဳ ျဖစ္ေနၿပီ ဆိုၿပီး ထုတ္ျပန္တာ ရွိတယ္။ အယ္နီညိဳ ျဖစ္ရင္ေတာ့ မူမမွန္တဲ့ ရာသီဥတုေတြ ျဖစ္ေပၚမယ္။ မုိးရြာသြန္းမႈ မူမမွန္တာေတြ အပူရွိန္ ျမင့္တက္လာမႈ မူမမွန္တာေတြ ၿပီးေတာ့ မုန္တုိင္းေတြလည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္” ဟု ၎က ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။

မုတ္သုန္ ဝင္လာမည္ ဆိုပါက အပူရွိန္ က်သြားႏုိင္ေၾကာင္း၊ လက္ရွိတြင္ ျမန္မာျပည္ အႏွံ႔အျပားတြင္ အပူခ်ိန္ ၄၀ ႏွင့္ အျမင့္ဆံုး ၄၅ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ ရွိေနသျဖင့္ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတု ျဖစ္ပြားရန္ အေျခအေန ရွိေနေၾကာင္း ဦးေက်ာ္မိုးဦးက ဆိုသည္။

“ေနအရမ္းပူတယ္။ ေန႔လယ္ဆုိရင္ အျပင္ထြက္ရမွာေတာင္ ေၾကာက္တယ္။ ဒါေပမယ့္ တကၠစီ ေမာင္းေတာ့လည္း ဘယ္တတ္ႏုိင္မွာလဲဗ်ာ။ ေနအရမ္းပူေတာ့ မိုးကိုေမွ်ာ္ေနရတယ္။ ဒီလိုေနပူတဲ့ အရွိန္ေၾကာင့္ မႏွစ္ကဆိုရင္ တကၠစီသမား တဦး ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာ ျပတ္ၿပီး ေသတာ ၾကားရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလုိေနပူရင္ က်ေနာ္တို႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ဂရုစိုက္ ေနေနရတယ္” ဟု ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေန တကၠစီ သမားတဦးက ဧရာဝတီကို ေျပာသည္။

ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ားသည္ မႏၲေလးတိုင္း၊ မေကြးတိုင္း၊ စစ္ကိုင္းတိုင္း ေအာက္ပိုင္းတို႔တြင္ အပူခ်ိန္ 43°C – 44°C ခန္႔၊ ရန္ကုန္တိုင္း၊ ေနျပည္ေတာ္၊ စစ္ကိုင္းတိုင္း အထက္ပိုင္း၊ ပဲခူးတိုင္း၊ ဧရာ၀တီတိုင္း တို႔တြင္ 39°C – 40°C ခန္႔၊ တနသၤာရီတို္င္း၊ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ကရင္ျပည္နယ္၊ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္းႏွင့္ မြန္ျပည္နယ္တို႔တြင္ အပူခ်ိန္သည္ 35 °C – 38°C ႏွင့္ က်န္ တိုင္းေဒသႀကီးမ်ားႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားတြင့္ ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ားသည္ 26 °C- 34°C ရွိႏိုင္ေၾကာင္း မိုးေလဝသႏွင့္ ဇလေဗဒ ဌာနက အသိေပး ထုတ္ျပန္ထားသည္။

ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ား ျမင့္တက္မႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး မိုးေလဝသ ပညာရွင္ ဦးထြန္းလြင္က “အပူခ်ိန္က ၄၀ ဒီဂရီ ကေန ၄၅ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ အထိေတာ့ ျမင့္တက္ႏုိင္တယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ မေကြးတုိင္း၊ စစ္ကိုင္းတုိင္း ေအာက္ပိုင္းေတြမွာ အပူရွိန္ ျမင့္တက္ႏုိင္တယ္။ မႏၲေလးတုိင္းကေတာ့ မုိးရြာဖို႔ ရွိတယ္။ ရန္ကုန္က မႏၲေလးေလာက္ေတာ့ မပူဘူး။ မုန္တုိင္းက ေနာက္ ၄၈ နာရီ အတြင္း မျဖစ္ေသးဘူး။ ခရမ္းလြန္ ေရာင္ျခည္ အႏၲရာယ္ကေတာ့ ေနပူထဲ မထြက္နဲ႔၊ နံနက္ ၁၁ နာရီကေန ညေန ၃ နာရီ အတြင္း ေနပူထဲ မထြက္နဲ႔။ အၾကာႀကီး အျပင္ကို မသြားဖို႔ လိုတယ္” ဟု ဧရာဝတီကို ေျပာသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္း ေဒသမ်ားတြင္ ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ားသည္ 43- 44 °C ခန္႔ အထိ ျမင့္တက္လာႏို္င္သည္ ဟု ခန္႔မွန္းထားေၾကာင္း၊ အပူခ်ိန္ ျမင့္မားလြန္ကဲ့သည့္ အတြက္ တတုိင္းျပည္လံုး ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ လြန္ကဲသည့္ အဆင့္ ရွိႏုိင္ေၾကာင္း၊ အသက္အရြယ္ ႀကီးရင့္သူမ်ား၊ ကေလးငယ္မ်ား၊ ေရာဂါ ခံစားေနရေသာ ေဝဒနာရွင္မ်ား အေနျဖင့္ အထူးဂရုစိုက္္ ေနထိုင္ၾကရန္ႏွင့္ သာမန္ ျပည္သူမ်ား အေနျဖင့္ အပူဒဏ္ကို ဂရုစိုက္ၾကရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ဦးထြန္းလြင္က ဆက္ေျပာသည္။

အယ္နီညိဳ ျဖစ္ပြားမႈသည္ ၂ ႏွစ္ျခား၊ ၃ ႏွစ္ျခား တႀကိမ္ ျဖစ္ပြားေလ့ရွိၿပီး အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုသည္ ၁၉၈၀ ႏွင့္ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ အၾကားတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း၊ လူသိမ်ားခဲ့သည့္ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုသည္ ၁၉၉၈ ခုနစ္၊ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ အပူဒဏ္ ေရွာင္ေနၾကသူမ်ားကို ေတြ႔ရပံု (ဓာတ္ပံု – စတိဗ္ တကၠနာ / ဧရာ၀တီ)

www.mmcities.com
www.facebook.com/mmcities
credit to irrawaddy

အယ္နီညဳိ ရုိက္ခတ္မႈဒဏ္ေၾကာင့္ စုိက္ပ်ဳိးေရ ၊ ေသာက္သုံးေရမ်ား အေလအလြင့္ မရွိေစေရး ႏွင့္ သက္တမ္းတုိ အထြက္ေကာင္း စပါးမ်ဳိးမ်ား အသုံးျပဳေရး သတိေပးထုတ္ျပန္
ရန္ကုန္ ၊ ဇန္နဝါရီ ၁၅ ရက္ (ဆင္ဟြာ)
ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါအဝင္ ကမာၻ႔ႏုိင္ငံ အမ်ားစု အေနျဖင့္ ယခုႏွစ္ ေႏြရာသီမွ စ၍ အယ္နီညဳိ ရုိက္ခတ္မႈဒဏ္(El-Nino Effect) ေၾကာင့္ ရာသီဥတု ပုိမုိ ပူျပင္းၿပီး စုိက္ပ်ဳိးေရး ႏွင့္ ေသာက္သုံးေရ ရရွိေရး အခက္အခဲမ်ား ရွိလာႏိုင္မည္ ျဖစ္သျဖင့္ သက္တမ္းတုိ အထြက္ေကာင္း စပါးမ်ဳိးမ်ား အသုံးျပဳေရး ႏွင့္ စုိက္ပ်ဳိးေရ ၊ ေသာက္သုံးေရမ်ား အေလအလြင့္ မရွိေစေရးအတြက္ လယ္ယာ စုိက္ပ်ဳိးေရး ႏွင့္ ဆည္ေျမာင္း ဝန္ႀကီးဌာနက သတိေပး ႏႈိးေဆာ္ခ်က္မ်ား ထုတ္ျပန္ထားသည္။
ေဒသအသီးသီးတြင္ (အထူးသျဖင့္ ေရေပးေျမာင္း လက္တံအဖ်ားရွိ ေႏြစပါး စုိက္ဧရိယာမ်ား) မိမိတုိ ့ေဒသႏွင့္ ကုိက္ညီသည့္ ေရလုိအပ္ခ်က္နည္းေသာ သက္တမ္းတုိ အထြက္ေကာင္း စပါးမ်ဳိးမ်ားကုိ ေရြးခ်ယ္ စုိက္ပ်ဳိးၾကရန္ လုိအပ္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ၊ ထုိျပင္ ေသာက္သုံးေရ စုေဆာင္းျခင္း ႏွင့္ စုိက္ပ်ဳိးေရ အေလအလြင့္ မရွိ အက်ဳိးရွိစြာ အသုံးခ်ျခင္း လုပ္ငန္းမ်ားကုိ စနစ္တက် စီမံ ေဆာင္ရြက္ရန္ လုိအပ္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ထားသည္။
ထုိအတူ သက္တမ္းတုိ အထြက္ေကာင္း စပါးမ်ဳိးမ်ား ရရွိေရးႏွင့္ စုိက္ပ်ဳိးေရ ရရွိရန္ ခက္ခဲေသာ ေဒသမ်ားတြင္ လယ္ယာ စုိက္ပ်ဳိးေရးႏွင့္ ဆည္ေျမာင္း ၀န္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္ရွိ သက္ဆုိင္ရာ စုိက္ပ်ဳိးေရး ဦးစီးဌာန ႏွင့္ ဆည္ေျမာင္း ဦးစီးဌာနတုိ ့ႏွင့္ ဆက္သြယ္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ပါေၾကာင္း အသိေပး ႏႈိးေဆာ္ထားသည္။ (Xinhua)

‘င’ ငလ်င္ ႏွင့္ ‘အ’ အယ္နီညိဳ ‘န’ ေနာင္တ မရေစလို
**************************************
၂ဝ၁၆ ႏွစ္သစ္ျပကၡဒိန္သို႔ ကူးေျပာင္းလာသည္မွာ တစ္လပင္မျပည့္ေသး.. ငလ်င္ဆိုသည့္ သတင္းမ်ားလည္းၾကားေနရသည္။ မီးဆိုသည့္သတင္းကလည္း အထင္ကရရွိေနသည္။ သူခိုးခိုးလွ်င္ အစုတ္က်န္ႏိုင္ေသာ္လည္း သဘာဝေဘးမ်ား က်ေရာက္လာၿပီးဆိုပါက ေကာင္းဆိုးခြဲျခားကာ ခ်န္ထားခဲ့ မည္မဟုတ္။ ဒါတင္ပဲလား ဆိုေတာ့မကေသး။ လတ္တေလာနီးနီး ကပ္ကပ္သတိခ်ပ္ရမည္က အယ္နီညိဳ။

ကြၽမ္းက်င္ပညာရွင္တို႔က သဘာဝေဘးတစ္ခုျဖစ္သည့္ အယ္နီညိဳႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆာင္းပါးမ်ား၊ အင္တာဗ်ဴးမ်ား ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားျဖင့္ အလ်ဥ္းသင့္သလို သတိေပးေခါင္းေလာင္းကို အႀကိမ္ ႀကိမ္ဆြဲေနၾကသည္။ အယ္နီညိဳဟူသည္ ၇ ႏွစ္မွ ၁ဝ ႏွစ္အတြင္း ျဖစ္ေပၚေလ့ရွိသည့္ သဘာဝပတ္လည္ျဖစ္ရပ္တစ္ခုျဖစ္ ၿပီး အယ္နီညိဳႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ မွတ္တမ္းကို ၁၅ ရာစုတြင္ စတင္မွတ္တမ္းတင္ထားသည္ကို ေတြ႕ရ ကာရာသီဥတု ေျပာင္းလဲျခင္းမ်ားမွာမူ ၁၉၈ဝ ျပည့္ႏွစ္မွစတင္ျဖစ္ ေပၚလာျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ေဒါက္ တာထြန္းလြင္(မိုးေလဝသပညာရွင္) ကဆိုသည္။

ယခုႏွစ္တြင္လည္း အယ္နီညိဳ ေၾကာင့္ပင္ ေဆာင္းရာသီ၊ ေႏြရာသီ၊မိုးႀကိဳရာသီ၊ မိုးဦးရာသီတို႔အျပင္ မုတ္သံုေလဝင္ေရာက္မႈ၊ မုတ္သံု အင္အား၊ မုတ္သံုမုန္တိုင္းတို႔အားလံုးအေပၚတြင္ သက္ေရာက္မႈရွိ မည္ျဖစ္ကာ ေရရွားပါးျခင္း၊ အပူလြန္ကဲျခင္း၊ က်န္းမာေရးထိခိုက္ျခင္းမ်ား ျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး ဤသို႔မျဖစ္ ေစရန္အတြက္ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီး ဌာနအေနျဖင့္ ႀကဳိတင္ကာကြယ္ ရန္အတြက္အစီအစဥ္မ်ား ဆြဲထား သင့္သည္ဟုလည္း ၎ကဆိုသည္။

”ဒီအယ္နီညိဳရာသီဥတုေၾကာင့္ ေရရွားမယ္၊အပူလြန္ကဲမယ္၊ က်န္းမာေရးထိခိုက္မယ္ ဒါေတြျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေတြ ျဖစ္မလာေအာင္ အစိုးရအေနနဲ႔ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီး ဌာနေအာက္မွာရွွိတဲ့ ဦးစီးဌာနေတြ ကလုပ္ေပးရမယ္။ ျပည္သူေတြကို ႀကိဳတင္သတိေပးတာတို႔ လုပ္ရပါမယ္။ ေရရွားလာရင္ အပူလြန္ကဲ လာရင္၊ က်န္းမာေရး ထိခိုက္လာ ရင္၊ ဘာလုပ္ေပးမွာလဲ၊ မျဖစ္ခင္ က ဘာေတြႀကိဳျပင္ဆင္ထားရမလဲ၊ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနေတြမွာ အစီအစဥ္ေတြဆြဲထားရမယ္” ဟု ေဒါက္တာထြန္းလြင္ (မိုးေလဝသပညာရွင္)က ဆိုပါသည္။

သမိုင္းႏွင့္လာသည့္ အယ္နီညိဳ

အယ္နီညိဳသမိုင္းတြင္ အျပင္းထန္ဆံုးဟု မွတ္တမ္းဝင္ခဲ့သည္မွာ ၁၉၉၇-၁၉၉၈ ခုႏွစ္အယ္နီညိဳ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ယခုႏွစ္အတြက္ အယ္နီညိဳမွာ ထိုထက္ပိုမည္ဟု လည္း ပညာရွင္တို႔က သံုးသပ္ထားၾကသည္။ ၁၉၉၇-၁၉၉၈ ခုႏွစ္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အယ္နီညိဳဒဏ္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္လည္း ၿမိဳ႕ႀကီး ၁၈ ၿမိဳ႕တြင္ အပူခ်ိန္အျမင့္ဆံုးစံခ်ိန္သစ္မ်ား တင္ခဲ့ၿပီး ၿမိဳ႕ႀကီး ၁၅ ၿမိဳ႕တြင္ မိုးေရခ်ိန္ အ နည္းဆံုးစံခ်ိန္သစ္မ်ားတင္ခဲ့ကာကာလအားျဖင့္ ၁၉၉၇ခုႏွစ္ ဇြန္ လမွ ၁၉၉၈ ေမလအထိၾကာျမင့္ခဲ့သည္။ ”ဒါေတြကို ႀကိဳတင္သတိေပးဖို႔ပညာရွင္ေတြမွာ တာဝန္ရွိတာေပါ့။ ဆရာတို႔တာဝန္ေက်ၿပီေလ။ဝန္ႀကီးဌာနေတြကို ဆရာတို႔သတိေပးထားၿပီးၿပီ။ အစိုးရ တာဝန္ပဲရွိ ေတာ့တယ္”ဟု ဦးထြန္းလြင္က ဆိုသည္။

NLD သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီ ဒုဥကၠ႒ ဦးစိုးညြန္႕ကလည္း ၂ဝ၁၆ အယ္နီညိဳအတြက္ ေသာက္သံုးေရရွားပါးျခင္း ျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး ႀကိဳတင္ သိုေလွာင္ထားသင့္ေၾကာင္း၊ စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္း၌လည္း အခက္ႀကံဳလာႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ေရမ်ားစြာမလိုအပ္သည့္ မ်ိဳးမ်ားကိုေရြးခ်ယ္ စိုက္ပ်ိဳးသင့္ေၾကာင္း ဆုိသည္။ ”ပိုၿပီး ရာသီဥတု ပူလာရင္ေတာ့ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေတြ ေပၚလာမယ္။ ၾကက္ကေနတစ္ဆင့္လူကို ကူးစက္လာေတာ့ ကပ္ ဆိုက္ၿပီေပါ့။ အဲဒါေတြမျဖစ္ေအာင္ ေရကိုစနစ္တက် သံုးသင့္တယ္” ဟု ၎က အႀကံျပဳထားပါသည္။

ထို႔အျပင္ ေရာဂါမ်ားျဖစ္လာႏိုင္သည့္အတြက္ ေဆးဝါးမ်ားကိုလည္း ႀကိဳတင္စုေဆာင္းထားသင့္ေၾကာင္း၊တိရစၧာန္မ်ားမွ တစ္ဆင့္ ေရာဂါကူးစက္ႏိုင္သည့္ အေနအ ထားမ်ားလည္း ရွိလာႏိုင္သည့္အတြက္ ေရာဂါကူးစက္ျခင္း မရွိေစရန္ ၾကက္ငွက္မ်ားတင္သြင္းသည့္ နယ္စပ္ဂိတ္မ်ားအား စနစ္တက် စစ္ေဆးရန္လိုအပ္ၿပီး အထူးသျဖင့္ တ႐ုတ္ဘက္မွအဝင္အား စစ္ေဆးရန္လိုအပ္သည္ဟု ၎က အႀကံျပဳ ဆိုပါသည္။

”ဒီအယ္နီညိဳ ရာသီဥတုနဲ႔ ပက္သက္ၿပီးေတာ့ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားဖို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ NLD အေန နဲ႔ နယ္ေတြမွာရွိတဲ႔ အလုပ္အမႈ ေဆာင္ေကာ္မတီေတြကိုအေၾကာင္း ၾကားထားပါတယ္”ဟုလည္း အယ္ နီညိဳႏွင့္ပတ္သက္၍ NLD ၏ ႀကိဳတင္လုပ္ေဆာင္ေနမႈကို ဦးစိုးညြန္႔က ရွင္းျပသည္။ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ေရအရင္း အျမစ္ေကာ္မတီ အဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦး ျဖစ္သည့္ေဒၚခင္နီနီသိန္းကေတာ့ အယ္နီညိဳေၾကာင့္ ေရရွားပါးမႈအတြက္ လုပ္ေဆာင္ထားသင့္ သည္ မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍”ျပည္သူေတြ အေနနဲ႔ ေသာက္သံုးေရ အနည္းဆံုးသံုးရက္စာကို အၿမဲတမ္း သိုေလာင္ထားသင့္ပါတယ္။ မိမိတို႔ ေနတဲ႔ရပ္ကြက္မွာရွိတဲ႔ ေရအရင္း အျမစ္ေတြကို ကာကြယ္ေစာင့္ ေရွာင့္သင့္တယ္။ ေရေတြ အလဟ ႆမကုန္ဆံုးေအာင္ေပါ့”ဟု အႀကံ ျပဳသည္။

‘င’ ငလ်င္ အသင့္ျပင္

အယ္နီညိဳကို ပူပင္ရသလိုပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ငလ်င္ကိုလည္း ေမ့မထားသင့္ေပ။ျမန္မာ ႏိုင္ငံသည္ ကမၻာ႔အဓိက ငလ်င္ ေၾကာႀကီးႏွစ္ခုအနက္မွတစ္ခုျဖစ္ ေသာ အယ္လပိုက္ ငလ်င္ေၾကာအတြင္းက်ေရာက္ေနၿပီး ၁၇၅ ႏွစ္ တာကာလအတြင္း ငလ်င္ႀကီး (၁၇) ႀကိမ္အပါအဝင္ ငလ်င္မ်ား မၾကာခဏ လႈပ္ခတ္ခဲ့ၿပီး ငလ်င္အႏၱရာယ္မ်ားေသာ အဆင့္တြင္ ရွိေနသည္ဟုလည္း ဘူမိေဗဒ ပါေမာကၡ(ၿငိမ္း)ေဒါက္တာသိန္း၏ စာတမ္းတစ္ေစာင္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ငလ်င္ ေဘးအႏၱရာယ္မ်ားျခင္းတြင္ လူဦးေရသိပ္သည္းမႈ၊ အဆင့္ျမင့္တိုက္မ်ား အပါအဝင္ တိုက္တာအေဆာက္အအံုမ်ားမ်ားျပားလာမႈ၊ ထိုတိုက္မ်ားတြင္ စံမမီေသာ အေဆာက္အအံုမ်ားပါ ဝင္ေနမႈဓာတ္ဆီသံုးစြဲ သိုေလွာင္ျခင္း မ်ားလာမႈ စေသာအေၾကာင္းမ်ားက ငလ်င္လႈပ္ခတ္ပါက ပို၍ အႏၱရာယ္က်ေရာက္ႏိုင္ကာ လူအေသအေပ်ာက္မွာလည္း မ်ားႏိုင္သည္ဟု ေဒါက္တာသိန္းက ဆိုသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံေျမငလ်င္ေကာ္မတီ မွလည္း အင္အားျပင္း ေျမငလ်င္ လႈပ္ခတ္ရန္အတြက္ ျပတ္ေရြ႕မ်ား ရွိေနသည္ဟု သတိေပးထားသည္။ အထင္ကရအားျဖင့္ ရခိုင္ငလ်င္ ေၾကာ၊ စစ္ကိုင္း ငလ်င္ေၾကာ၊ ေက်ာက္ၾကမ္းငလ်င္ေၾကာ၊ သံလြင္ ငလ်င္ေၾကာႏွင့္ ဟူးေကာင္း ငလ်င္ေၾကာဟူ၍ငလ်င္ေၾကာ စုစုေပါင္း ၅ ခုရွိၿပီး ထိခိုက္ပ်က္စီးႏိုင္မႈ အမ်ားဆံုးငလ်င္မွာ စစ္ကိုင္း ငလ်င္ေၾကာေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္သည္ ဟုလည္း ဆိုသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ သည္ အခ်ိန္အခါအေရြး ငလ်င္ ျဖစ္ေပၚႏိုင္သည့္ အေျခအေနတစ္ရပ္တြင္ တည္ရွိေနေပသည္။ ႏွစ္သစ္ကိုလည္း ငလ်င္ႏွင့္ ႀကိဳထား ၿပီးလည္းျဖစ္ေနသည္။ ရန္ကုန္ ျမစ္ဝ လက္ခုပ္ကုန္းကမ္းေျခ တစ္ ဝိုက္ကို ဗဟိုျပဳ၍ ဇန္နဝါရီ ၁၂ ရက္ညပိုင္းတြင္လည္းေကာင္း၊ ဇန္နဝါရီ ၁၃ ရက္ နံနက္ပိုင္းတြင္ လည္းေကာင္း လႈပ္ခဲ့သည့္ ငလ်င္ မ်ားက သတိေပးေခါင္းေလာင္း သံပင္ျဖစ္ပါလိမ့္မည္။ ထိုငလ်င္မ်ားႏွင့္အတူ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္ငယ္မ်ားလည္း လႈပ္ခတ္ခဲ့ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံေျမငလ်င္ ေကာ္မတီကထုတ္ ျပန္ခဲ့သည္။

ဤမွ်ေလာက္သာဆိုပါက ကိစၥမရွိ။ ငလ်င္ငယ္မ်ားေနာက္တြင္ ငလ်င္ႀကီးမ်ားလႈပ္ခတ္လာမည့္အေရးကိုလည္း ႀကိဳေတြး ျပင္ဆင္ရန္လိုအပ္ပါသည္။ အ ဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ငလ်င္ငယ္မ်ားမၾကာခဏလႈပ္ခတ္ၿပီးပါက ငလ်င္ႀကီး လႈပ္ခဲ့သည့္ အတိတ္ ျဖစ္ရပ္မ်ားကငလ်င္ သမိုင္း ေၾကာင္းတြင္ ရွိထားခဲ့ၿပီးလည္း ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ပဲခူးငလ်င္ကဲ့သို႔ လူသိမ်ားခဲ့သည့္ အင္အားျပင္း ငလ်င္ႀကီးမ်ား လႈပ္ခတ္ခဲ့သည္မွာ ႏွစ္ေပါင္းရွစ္ဆယ္ ေက်ာ္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ႏွစ္ေပါင္း ရွစ္ ဆယ္ေက်ာ္လွ်င္ ငလ်င္ႀကီး လႈပ္ ခတ္ႏိုင္သည့္ အေထာက္အထားမ်ားကလည္း ရွိေနသည္ပင္။

နီေပါႏိုင္ငံတြင္ ငလ်င္ႀကီး လႈပ္ခတ္ခဲ့ၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ၈ဝ ေက်ာ္ အၾကာ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္ဧၿပီလတြင္ အင္အားရစ္ခ်္စတာစေကး ၇ ဒသမ ၈ အဆင့္ရွိ ငလ်င္ႀကီးလႈပ္ခဲ့ကာ လူေပါင္းမ်ားစြာ ေသဆံုးမႈမ်ား လည္းရွိခဲ့သည္က ႏွစ္ေပါင္းရွစ္ ဆယ္ေက်ာ္အၾကာ ငလ်င္၏ အ ထင္ကရ မွတ္တမ္းတစ္ခုျဖစ္ခဲ့ သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ တိုင္း ေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားတြင္ ငလ်င္လႈပ္ခတ္ႏိုင္သည့္ အေျခအေနရွိသည့္ ေျမပံုကိုလည္း ေရးဆြဲ ေနၿပီး ရန္ကုန္၊ မႏၱေလးႏွင့္ ၿမိဳ႕ ႀကီးမ်ားတြင္ ေျမငလ်င္ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ေျမပံုကို ေရးဆြဲၿပီးလည္းျဖစ္သည္။

”ျပည္သူေတြ အေနနဲ႔လည္း တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ထားရပါမယ္။ အစားအစာေတြ ေသာက္သံုးေရေတြ စတဲ႔ရိကၡာေတြ စုေဆာင္းထားရပါမယ္။ ငလ်င္လႈပ္ ၿပီဆိုရင္ဘယ္လိုေနရမလဲ၊ စတဲ႔ ငလ်င္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ႔ ဗဟုသုတ ေတြကုိ ေလ့လာဖတ္႐ႈထားသင့္ပါတယ္” ဟု ငလ်င္အတြက္ ျပင္ဆင္ ထားသင့္သည္မ်ားကို ေလ့လာထားရန္ ဦးသူရေအာင္ (ငလ်င္ ေကာ္မတီအတြင္းေရးမွဴး)က သတိေပးသည္။ ထို႔အျပင္ ငလ်င္လႈပ္မည္ကို ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္းမရသည့္အတြက္ လႈပ္ၿပီးေနာက္ပိုင္းအတြက္ အစိုးရ ပိုင္းမွႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားရန္ လိုအပ္ၿပီး ငလ်င္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ အသိပညာေပးမႈအပိုင္းမ်ား၊ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ရမည့္အခ်က္အလက္မ်ားကို မူဝါဒမ်ားခ်မွတ္၍ ေဆာင္ရြက္ရန္လိုအပ္သည္ဟုလည္း၎က ဆိုသည္။ ဦးသန္းႏြယ္ (ဒုတိယညႊန္ၾကား ေရးမွဴးခ်ဳပ္၊ သစ္ေတာဦးစီးဌာန) ကေတာ့”ငလ်င္အႏၱရာယ္ကေတာ့ ဌာနဆိုင္ရာ ကေနၿပီးေတာ့ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြကို အခ်ိန္နဲ႔ တစ္ေျပးညီ ျပည္သူေတြကို အသိေပးေနရမယ္”ဟု အစိုးရပိုင္း၏ တာဝန္ရွိမႈကို ေထာက္ျပပါသည္။

အကယ္၍အေၾကာင္း တစ္စံုတစ္ရာေၾကာင့္ ငလ်င္လႈပ္ပါက မည္သို႔ ေနထိုင္ရမည္နည္း။ လႈပ္ၿပီးပါက မည္သို႔ေနထိုင္ရမည္နည္း။ မည္သည့္အခ်ိန္ မည္သည့္ အခါတြင္ လႈပ္ခတ္ႏုိင္သည္မသိေသာ ငလ်င္အတြက္ ဤအခ်က္မ်ားကို သိထားရန္လိုပါသည္။ ငလ်င္လႈပ္ေနစဥ္စိတ္ကို ၿငိမ္ၿငိမ္ထားပါ။ ပ်ာယာ ခတ္အလန္႔တၾကားမလုပ္ပါႏွင့္။ အေဆာက္အအံုထဲတြင္ရွိေနပါက ဆက္ေနပါ။ အခန္းအလယ္သို႔ေရႊ႕ေနပါ။ ေလွကားမ်ားသည္ၿပိဳက်ႏိုင္သျဖင့္ ယင္းတို႔ႏွင့္ ေဝးေဝးေနပါ။ အျပင္တြင္ေရာက္ေနပါက အျပင္မွာပဲေနပါ။ ၿပိဳက်ႏိုင္ေသာနံရံမ်ား၊ ဓာတ္ႀကိဳးမ်ားႏွင့္ လြတ္ကင္းရန္အတြက္ အေဆာက္အအံုမ်ားႏွင့္ ေဝးေဝးေနပါ။ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ထဲ တြင္ရွိေနပါကတံ တားမ်ား၊ အေဆာက္အံုမ်ားႏွင့္ လြတ္ရာတြင္ရပ္ထားပါ။

ငလ်င္လႈပ္ၿပီး ေနာက္တြင္တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ အာဏာပိုင္မ်ား၏ညႊန္ၾကားခ်က္ မ်ားအတိုင္းလိုက္နာပါ။ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္မ်ားလည္း အခ်ိန္မေရြးလႈပ္ႏိုင္သျဖင့္ ပ်က္စီးေနေသာ အေဆာက္အအံု မ်ားအတြင္းသို႔မဝင္ပါႏွင့္။ ဒဏ္ရာ ရသူမ်ားကို ေရွးဦးသူနာျပဳပါ။အေရးေပၚ စားေသာက္စရာမ်ား၊ ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ေရဒီယိုကိုအလြယ္ တကူရႏုိင္မည့္ေနရာတြင္ ေဆာင္ ထားပါ။ ရွိေနေသာေရသည္ သန္႔ ရွင္းမႈရွိ၊မရွိ၊အစာမ်ားသည္ ပုပ္သိုးမႈရွိ၊မရွိ စစ္ေဆးၿပီးမွ စားေသာက္ပါ စသည္ျဖင့္ငလ်င္မလႈပ္မီႏွင့္ လႈပ္ၿပီး ပါကလိုက္နာရန္တို႔အား ေဒါက္တာသိန္းကသူ၏စာတမ္းတစ္ေစာင္တြင္ သည့္သြင္းေဖာ္ျပထားေပသည္။

အမ်ိဳးသားသဘာဝေဘး အႏၱ ရာယ္ဆိုင္ရာ စီမံခန္႔ခြဲမႈေကာ္မတီ အေနျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံလူမႈ ကာ ကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေရး ဆိုင္ရာ အမ်ိဳးသားအဆင့္ မဟာဗ်ဴဟာစီမံ ခ်က္ကို ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္အကုန္တြင္ အတည္ျပဳ ျပ႒ာန္းခဲ့ၿပီး သဘာဝ ေဘးသင့္ျပည္သူမ်ားကို ေထာက္ပံ့ ေငြေပးအပ္ျခင္း အပါအဝင္ လူမႈ ေရးအရကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ရန္လိုအပ္ေသာအုပ္စုရွစ္ခုကို သက္ဆိုင္ရာဘ႑ာေရး ႏွစ္အလိုက္ ေထာက္ပံ့ရန္ စီမံထားေပသည္။ မည္သို႔ပင္ မူလအေျခအေနကို ျပန္ေရာက္ရွိရွိ မူလထက္ပို၍ သာေအာင္ဖန္တီးေပးႏိုင္မည္ဟု အာမခံခ်က္ပဲေပးေပး။ ႏွလံုးသား တြင္စြဲထင္ခဲ့သည့္စိတ္ ဒဏ္ရာမ်ား ကိုေတာ့ မည္ကဲ့သို႔မွ် အစားထိုးကုစား၍ရမည္မဟုတ္သည့္အတြက္ မိမိကိုယ္တိုင္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ သက္ဆိုင္ရာဌာနမ်ားမွ ေသာ္ လည္းေကာင္းအားလံုးတြင္အသိ ႏွင့္သတိယွဥ္ထားရမည္ျဖစ္သည္။

လာမည့္သဘာဝေဘး ေျပးေတြ႔တာေပါ့ဟုလည္း အလြယ္ေျပာ၍ မရပါ။ ျမန္မာျပည္သူ ျပည္သားတို႔ မေမ႔ႏိုင္ၾကေသးသည့္ နာဂစ္ကလည္းျမန္မာႏိုင္ငံ သဘာဝ ေဘး မွတ္တမ္းတြင္ ႀကီးမားသည့္ ေျခာက္လွန္႔ မႈႀကီးအျဖစ္ ရွိေနပါ ေသးသည္။ ယမန္ႏွစ္က ျဖစ္ခဲ့သည့္ ေရေဘးသင့္ေဒသမ်ားကလည္း ယေန႔အခ်ိန္အထိျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးမ်ားလုပ္ေနရဆဲျဖစ္သည္။ သဘာဝေဘးဟူသည္ ေရ ေဘးေလေဘးငလ်င္ေဘး စသည္ ..စသည္ျဖင့္ မ်ားစြာရွိေနသည္။မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ျခင္းႏွင့္ ျဖစ္ၿပီးပါကလုပ္ေဆာင္ရမည့္အဆင့္ မ်ားရွိေနသည့္အတြက္မည္သူတြင္ တာဝန္ရွိသနည္းဟူ၍ အေျဖ ထုတ္ၾကည့္လွ်င္ အားလံုးတြင္ တာဝန္ကိုယ္စီ ရွိေနမည္လည္း ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ မိုးေလဝ သဌာနမွ ထုတ္ျပန္သည့္ သတင္း မ်ား၊ ေရဒီယို၊ တီဗီ၊ အင္တာနက္ စသည္ျဖင့္ ေခတ္မီဖြံ႔ၿဖိဳးလာသည့္ သတင္းမီဒီယာအခန္းက႑ကိုလည္းဤေနရာတြင္ေကာင္းစြာ အသံုးခ်ရပါလိမ့္မည္။ NLD သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီဒုဥကၠ႒ဦးစိုးညြန္႔ကေတာ့ လက္ရွိ ပကတိအေနအထားႏွင့္ အနာဂတ္ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္တို႔ ဒြန္တြဲေနသည့္ စကားကို ဆိုပါသည္။ ”ကြၽန္ေတာ္တို႔ NLD အစိုးရသစ္ တက္လာရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္လုပ္သြားမွာပါ။ ဒါေပမဲ့ အစိုးရေတာင္ မဖြဲ႔ရေသးေတာ့ ခု ေလာေလာဆယ္မွာ အယ္နီညိဳအတြက္ ဘာေတြႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားမယ္ဆိုတာ ေျပာလို႔မရေသးပါဘူး။ ငလ်င္အတြက္ကေတာ့ ဘာမွလုပ္ လို႔မရဘူး။ အေဆာက္အအံုခိုင္တာ၊ မခိုင္တာနဲ႔ ဆိုင္ပါတယ္္”။   အိမ္စည္စိုးစံ၊ လင္းဟိန္း

အပူခ်ိန္ ေန႔စဥ္ ျမင့္တက္၊ အယ္နီညိဳ ျဖစ္ပြားရန္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ရွိေန
Thursday, May 7, 2015
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ယခုရက္မ်ားအတြင္း အပူခ်ိန္ အျမင့္ဆံုး ၄၅ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ အထိ ျမင့္တက္လာသျဖင့္ အယ္နီညိဳ ျဖစ္ပြားရန္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ရွိေနေၾကာင္း ေနျပည္ေတာ္ မိုးေလဝသႏွင့္ ဇလေဗဒညြန္ၾကားေရးမႉး ဦးစီးဌာန ဒုတိယ ညႊန္ၾကားေရးမႉး ဦးေက်ာ္မိုးဦးက ေျပာသည္။
“အယ္နီညိဳ ျဖစ္ေပၚဖို႔ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေက်ာ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ မိုးေလဝသ ဌာနေတြက အယ္နီညိဳ ျဖစ္ေနၿပီ ဆိုၿပီး ထုတ္ျပန္တာ ရွိတယ္။ အယ္နီညိဳ ျဖစ္ရင္ေတာ့ မူမမွန္တဲ့ ရာသီဥတုေတြ ျဖစ္ေပၚမယ္။ မုိးရြာသြန္းမႈ မူမမွန္တာေတြ အပူရွိန္ ျမင့္တက္လာမႈ မူမမွန္တာေတြ ၿပီးေတာ့ မုန္တုိင္းေတြလည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္” ဟု ၎က ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။
မုတ္သုန္ ဝင္လာမည္ ဆိုပါက အပူရွိန္ က်သြားႏုိင္ေၾကာင္း၊ လက္ရွိတြင္ ျမန္မာျပည္ အႏွံ႔အျပားတြင္ အပူခ်ိန္ ၄၀ ႏွင့္ အျမင့္ဆံုး ၄၅ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ ရွိေနသျဖင့္ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတု ျဖစ္ပြားရန္ အေျခအေန ရွိေနေၾကာင္း ဦးေက်ာ္မိုးဦးက ဆိုသည္။
“ေနအရမ္းပူတယ္။ ေန႔လယ္ဆုိရင္ အျပင္ထြက္ရမွာေတာင္ ေၾကာက္တယ္။ ဒါေပမယ့္ တကၠစီ ေမာင္းေတာ့လည္း ဘယ္တတ္ႏုိင္မွာလဲဗ်ာ။ ေနအရမ္းပူေတာ့ မိုးကိုေမွ်ာ္ေနရတယ္။ ဒီလိုေနပူတဲ့ အရွိန္ေၾကာင့္ မႏွစ္ကဆိုရင္ တကၠစီသမား တဦး ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာ ျပတ္ၿပီး ေသတာ ၾကားရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလုိေနပူရင္ က်ေနာ္တို႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ဂရုစိုက္ ေနေနရတယ္” ဟု ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေန တကၠစီ သမားတဦးက ဧရာဝတီကို ေျပာသည္။
ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ားသည္ မႏၲေလးတိုင္း၊ မေကြးတိုင္း၊ စစ္ကိုင္းတိုင္း ေအာက္ပိုင္းတို႔တြင္ အပူခ်ိန္ 43°C – 44°C ခန္႔၊ ရန္ကုန္တိုင္း၊ ေနျပည္ေတာ္၊ စစ္ကိုင္းတိုင္း အထက္ပိုင္း၊ ပဲခူးတိုင္း၊ ဧရာ၀တီတိုင္း တို႔တြင္ 39°C – 40°C ခန္႔၊ တနသၤာရီတို္င္း၊ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ကရင္ျပည္နယ္၊ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္းႏွင့္ မြန္ျပည္နယ္တို႔တြင္ အပူခ်ိန္သည္ 35 °C – 38°C ႏွင့္ က်န္ တိုင္းေဒသႀကီးမ်ားႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားတြင့္ ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ားသည္ 26 °C- 34°C ရွိႏိုင္ေၾကာင္း မိုးေလဝသႏွင့္ ဇလေဗဒ ဌာနက အသိေပး ထုတ္ျပန္ထားသည္။
ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ား ျမင့္တက္မႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး မိုးေလဝသ ပညာရွင္ ဦးထြန္းလြင္က “အပူခ်ိန္က ၄၀ ဒီဂရီ ကေန ၄၅ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ အထိေတာ့ ျမင့္တက္ႏုိင္တယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ မေကြးတုိင္း၊ စစ္ကိုင္းတုိင္း ေအာက္ပိုင္းေတြမွာ အပူရွိန္ ျမင့္တက္ႏုိင္တယ္။ မႏၲေလးတုိင္းကေတာ့ မုိးရြာဖို႔ ရွိတယ္။ ရန္ကုန္က မႏၲေလးေလာက္ေတာ့ မပူဘူး။ မုန္တုိင္းက ေနာက္ ၄၈ နာရီ အတြင္း မျဖစ္ေသးဘူး။ ခရမ္းလြန္ ေရာင္ျခည္ အႏၲရာယ္ကေတာ့ ေနပူထဲ မထြက္နဲ႔၊ နံနက္ ၁၁ နာရီကေန ညေန ၃ နာရီ အတြင္း ေနပူထဲ မထြက္နဲ႔။ အၾကာႀကီး အျပင္ကို မသြားဖို႔ လိုတယ္” ဟု ဧရာဝတီကို ေျပာသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္း ေဒသမ်ားတြင္ ေန႔ အပူခ်ိန္မ်ားသည္ 43- 44 °C ခန္႔ အထိ ျမင့္တက္လာႏို္င္သည္ ဟု ခန္႔မွန္းထားေၾကာင္း၊ အပူခ်ိန္ ျမင့္မားလြန္ကဲ့သည့္ အတြက္ တတုိင္းျပည္လံုး ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ လြန္ကဲသည့္ အဆင့္ ရွိႏုိင္ေၾကာင္း၊ အသက္အရြယ္ ႀကီးရင့္သူမ်ား၊ ကေလးငယ္မ်ား၊ ေရာဂါ ခံစားေနရေသာ ေဝဒနာရွင္မ်ား အေနျဖင့္ အထူးဂရုစိုက္္ ေနထိုင္ၾကရန္ႏွင့္ သာမန္ ျပည္သူမ်ား အေနျဖင့္ အပူဒဏ္ကို ဂရုစိုက္ၾကရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ဦးထြန္းလြင္က ဆက္ေျပာသည္။
အယ္နီညိဳ ျဖစ္ပြားမႈသည္ ၂ ႏွစ္ျခား၊ ၃ ႏွစ္ျခား တႀကိမ္ ျဖစ္ပြားေလ့ရွိၿပီး အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုသည္ ၁၉၈၀ ႏွင့္ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ အၾကားတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း၊ လူသိမ်ားခဲ့သည့္ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုသည္ ၁၉၉၈ ခုနစ္၊ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

အယ္လ္နီညိဳ ေအာက္က ဆားခါးရြာ
  _________________________
  မိုးေခါင္ေရရွားရပ္ဝန္းေဒသ ျမင္းျခံျမိဳ႕နယ္္နမိတ္တြင္း
ေႏြမပီေသးသည့္တိုင္ ျမင္းကြင္းက ေျခာက္ေသြ႕သည္။
ကႏၲာရႏွင့္ ဆူးျဖဴျခံဳဖုတ္ တခ်ိဳ႕ကလြဲ၍ သစ္ပင္ျကီးျကီး
မရွိ။ သံမဏိစက္ရံုလမ္းအတိုင္း လာရင္း ျမနႏၵာဆည္ကို
လွမ္းျကည့္မိေတာ့ ေရျပာျပာလက္လက္ကို လွမ္း၍ျမင္ရ
သည္။ ဆည္သာဆိုရသည္ ဆည္ကကန္ေသးေသးသာ
က်န္ေတာ့သည္။ ေကာခဲ႔ျပီတည့္။

     သံမဏိစက္ရံုသြားကတၱရာလမ္းေဖာက္မႈ,သဘာဝမိုး
ေခါင္ေရရွားမႈ ,ေရဆင္းလမ္းမ်ားေျပာင္းလဲမႈတို႔ေျကာင့္
ဤဆည္ကေလးမွာ ကန္အဆင့္သို႔ေရြ႕ေလ်ာခဲ႔ျပီးျဖစ္၏။
သို႔ႏွင့္တိုင္ ဆားခါးရြာ၏ေသာက္ေရ သံုးေရကိုေတာ့ျဖင့္
ဤ ျမနႏၵာကန္ကေလးက ျဖည့္ဆည္းေပးေနဆဲ…။

  လမ္းအေကြ႕တစ္ေနရာေရာက္ေတာ့ ဧရာမစက္ယႏၲ
ယားျကီးမ်ား စီတန္းရပ္ထားသည္ကို ေတြ႕ရေလ၏။

"ျမတ္စြာဘုရား…ဒီလိုေနရာမွာ ဒီဟာျကီးေတြကဘာမ်ား
လုပ္မလို႔ ပါလိမ့္…ေက်ာက္စိမ္းေတြလည္းမထြက္တန္ရာ
ေျကးနီေတြလည္း မထြက္တန္ရာ…စိုက္လို႔ပ်ိဳးလို႔လည္း
မေကာင္း…ေျမမ်က္ႏွာျပင္ကလည္း လ်ွိေျမာင္ခ်ိဳင့္ဝွမ္း
ကမူ ကုန္းတနး္ခ်ည္းသာ"……

  အနီးနားေရာက္ေတာ့ လမ္းေဘးခ်ံဳဖုတ္ က်ဲက်ဲေတြထဲ
ပုဆိုးပိုင္းေတြျခံဳကာ ေနပူဒဏ္အံတုေနျကသူေတြကို
ေတြ႔ရေလသည္။
  "လားလား…ကေလးေတြ,အသက္အရြယ္ျကီးသူေတြ,
အပါအဝင္ ေနေလာင္ထားသည့္ အသားအေရေတြႏွင့္
ေယာက်ၤား မိန္းမ ၁၀၀ ခန္႔သည္ ေရဗူးေလးေတြ စားစ
ရာမုန္႔ထုပ္ေလးေတြကိုင္လ်ွက္ ျခံဳဖုတ္မ်ားထဲမွထြက္
လာျပီး က်ြန္ေတာ္တို႔ ကို ဘယ္သူဘယ္ဝါစူးစမ္းသည့္
အျကည့္မ်ားျဖင့္ ျကည့္ေနျကေလ၏။"

  "ဦးျကီး ဒီစက္ျကီးေတြက ဘာလုပ္ဖို႔တုန္း…ႏို႔ျပီး ဦးတို႔
ကေရာ ဘာလုပ္ေနျကတာတုန္း"

  အသက္၆၀ေက်ာ္ခန္႔ အသားညိဳညိဳ ဦးျကီးက ရုတ္တ
ရက္ မရဲတရဲဟန္ေပါက္ေန၍ သူ ေျပာရဲဆိုရဲရွိရန္ ထပ္
ရွင္းျပရေလ၏။
"က်ြန္ေတာ္တို႔က ျမင္းျခံကပါ။အာဏာပိုင္ေတြဘာေတြ
လည္းမဟုတ္ပါဘူး။လမ္းျကံဳတာနဲ႔ စိတ္ဝင္စားလို႔ဦးျကီး
တို႔ကို ဝင္စံုစမ္းတာပါ။ ကူညီႏိုင္တာရွိရင္လည္း ကူညီ
ေပးခ်င္လို႔ပါ။"
  က်ြန္ေတာ္ရွင္းျပလိုက္မွ ထိုဦးျကီးက ျဖစ္ေျကာင္းကုန္
စင္ ေျပာျပပါေတာ့သည္။

"ဒီလိုပါ ငါ့တူရာ…ေဟာဟိုက လွမ္းျမင္ရတဲ႔ ျမနႏၵာကန္
ကေလးေတြ႔ရဲ့ မဟုတ္လား အဲဒီ တဘက္ဆည္ကန္ေလး
က စိုက္ဖို႔ပ်ိဳးဖို႔ထိမရေတာ့ေပမယ့္ ေႏြရာသီေရာက္ရင္
တို႔ ဆားခါးတစ္ရြာလံုးရဲ့ ေသာက္ေရသံုးေရနဲ႔ က်ြဲႏြားေတြ
အတြက္ပါ ဖူလံုေစပါတယ္။
  အခုငါ့တူျမင္ေနရတဲ႔ ဆည္ေလးဆီကို မိုးတြင္းမိုးရြာရင္
ဝင္မယ့္ ေရေတြက ကားလမ္းအေကြ႔ ျတိဂံခ်ြန္းကေနျပီး
ေဟာဟို ရိုးျပတ္ေတြဆီကေန လာတာပါပဲ။
  ဒါေပသိ အခု အဲဒီျမင္ေနရတဲ႔ ေနရာေတြကို မန္းတိုင္း
စီမံခ်က္ဆိုလား ေျမလြတ္ေျမရိုင္းေဖာ္ထုတ္မယ္ဆိုျပီး
အခု စက္ျကီးေတြေရာက္လာတာပါပဲ။ေျမေနရာေတြ
တိုင္းတာသတ္မွတ္ျပီးတဲ႔အျပင္ အကြက္ေတြေတာင္ခ်
ထားေပးျပီးျပီလို႔ သိရပါတယ္…အဲသည္လိုသာဆိုရင္
ဦးျကီးတို႔ ဆည္ေလးရဲ့ ေရဆင္းလမ္းေတြ အကုန္ပိတ္
ကျပီေပါ့ ေမာင္ရာ…ႏို႔ျပီး ဒီႏွစ္ကလည္းမိုးအင္မတန္မွ
ေခါင္မယ့္ အယ္လင္နီ ဆိုလားက်မယ္တဲ႔...ေဖ့စစ္ဘြတ္
မွာပါတယ္လို႔ က်ဳပ္ေျမးအျကီးေကာင္က ေျပာသဗ်...
ဒီပံုနဲ႔ဆို ဒီဆည္ေလး ေနာက္ႏွစ္ေႏြက်ရင္ ေရဘယ္ေန
ပါ့မလဲ…အဲသာဆို က်ဳပ္တို႔တစ္ရြာလံုး ဒုကၡလွလွျကီး
ေရာက္ရျပီေပါ့…သာေျကာင့္ပဲ က်ဳပ္တို႔ တစ္ရြာလံုး
ေတာထဲလာျပီး ေနပူုခံကန္႔ကြက္ေနရတာေပါ့"။

  ဦးဖိုးခ(အမည္ေျပာင္း)က သူတို႔ဒီေနရာမွာလာေရာက္
စုရံုးျပီး စက္ျကီးေတြ ဆက္အလုပ္မလုပ္ရန္ဟန္႔တားေန
ရျခင္းကို ရွင္းျပေတာ့ က်ြန္ေတာ့္စိတ္ထဲမွာအေတာ္ေလး
လံသြားမိသည္။

  ဟုတ္သည္။ အေပၚစီးကျမင္ကြင္းအရ သည္ေနရာကို
ေျမညိွေျမဖို႔ျခင္း လုပ္လိုက္လ်ွင္ ေအာက္ကဆည္ဆီကို
သြားမည့္ ေရလမ္းေျကာင္းေတြ ေျပာင္းကုန္ ပိတ္ကုန္
မည္မွာ အေသအခ်ာ။သည္ေတာ့ သည္ေရကိုသာသံုး
သည္ေရကိုသာေသာက္ေနျကရသည့္ ဆားခါးရြာအေန
ျဖင့္ ပူျကပန္ျကမည္ပင္။အစိုးရမင္းတို႔ကို ျပန္ျကည့္ျပန္
ေတာ့ သည္ေနရာကို ဘာေျကာင့္သည္လိုလုပ္ခ်င္သည္
မေတြးတတ္။မည္သူေတြကို မည္ကဲ႔သို႔အသံုးခ်ေစဖို႔
မည္သည့္ စနစ္ျဖင့္ခ်ထားေပးေျကာင္းလည္း မသိရေပ။
ရြာသားေတြကို သည္ကိစၥအတြက္ ျမိဳ႔ရံုးကို ဆင့္ေခၚ
သည္တဲ႔။ ဒါလည္း သက္ကယ္ေခ်ာင္းျဖင့္ေခါင္းေလာင္း
ထိုးသည့္ႏွယ္ပင္။ ေတာသူေတာင္သားက ရံုးျပင္ကနား
သြားခ်င္ျကသူမ်ားမဟုတ္။ျဖစ္သင့္သည္က သည္ေနရာ
သည္လိုလုပ္ခ်င္လ်ွင္ ရြာ၏ေရရရွိေရးကို ေျဖရွင္းေပး
ႏိုင္ရမည္။ေနာက္...ပြင့္လင္းျမင္သာစြာရွင္းျပရမည္။

လြန္ခဲ႔သည့္ ၁၅ ရက္ခန္႔က ဆည္ေရဝင္ပိတ္မသြားေစ
ရန္ တျခားေနရာသို႔ ေျပာင္းလုပ္ေတာ့မည္ဟုရြာကိုလာ
ျပီး ေျပာခဲ႔ေသးသျဖင့္ တစ္ရြာလံုးေပ်ာ္ခဲ႔ရေသးသည္ဟု
ဆို၏။သို႔ဆိုလ်ွင္ ယခုစပ္ကူးမတ္ကူး အစိုးရအကူးတြင္
အႏွီကိစၥကို အဘယ့္ေျကာင့္တက္သုတ္ရိုက္ရပါသနည္း။
မန္းတိုင္းအစိုးရအဖြဲ႔အေနျဖင့္ သည္ကိစၥကို ပြင့္လင္းျမင္
သာမႈရွိစြာ ကိုင္တြယ္ဖို႔လိုသည္။

  "မနက္ပိုင္းက NLDက အခုအမတ္အသစ္ေတြေတာ့
လာျကည့္ျပီး အဘတို႔ကို ေရဗူးေတြစားစရာေတြ ေဝေပး
ျပီး အားေပးသြားတယ္။အေျကာင္းစံုလည္း ေမးျမန္းသြား
တယ္။ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝး စစခ်င္းဒီကိစၥကိုအျမန္
ဆံုး တင္ျပေဆာင္ရြက္ေပးသြားမယ္လို႔ ေျပာသြားတယ္။
ေလာေလာဆယ္ေတာ့ အဘတို႔ေတာင့္ထားရမွာေပါ့။
သူတို႔ ဆက္မလုပ္ႏိုင္ေအာင္ ရြာမွာရွိတဲ႔ႏြားေတြကို အခု
ကြင္းထဲ လွန္ထားမယ္လို႔စိတ္ကူးထားတာပဲ။အဲလိုမွ
မရလည္း ဆႏၵျပရမွာပဲ'

  ဒီကိစၥက NLD အမတ္ေတြအဖို႔ အစိုးရေဟာင္းလက္
ထက္မွ ျပသနာကို ေျဖရွင္းရဖို႔ ျဖစ္လာခဲ႔ျပီး ယခုဦးျကီး
ေျပာပံုအရ ဒီကိစၥမွာ ျပည္သူ႔ဘက္ကရပ္တည္ဖို႔ ကတိ
ျပဳခဲ႔ျကပံုရပါသည္။

အယ္နီညိဳ ေအာက္က ဆားခါးရြာသူရြာသားေတြသူတို႔
ေရတိုက္ပြဲ ေအာင္ျမင္ဖို႔ ေမ်ွာ္လင့္ေနျကသည္။